Alamet-i Fa®ika

...

2010-05-31T17:52:00.004+03:00

Vatanımızı, milletimizi, insanımızı severiz, “faşist” oluruz(!)
Uğrunda ölürüz, “kelle” oluruz(!)
Bozuk düzene, adaletsizliğe baş kaldırırız, “anarşist” oluruz(!)
Emperyalizme, sömürüye boyun eğmeyiz, “komünist” oluruz(!)
Özgürlüğe sahip çıkıp, yasaklara karşı geliriz, “gerici” oluruz(!)
İnsan haklarına, onuruna yapılan tecavüzlere, baskılara sessiz kalmayız, “bölücü” oluruz(!)
İsrail zulmüne tepki gösteririz, “antisemitist” oluruz(!)

Kimseye yaranmak değildir derdimiz.
Çünkü biz,
Öz yurdumuzda garibiz,
Öz vatanımızda parya...

En nihayetinde herkes gibi
Biz de göçeriz bu diyardan.
Ne mağlubu kalır bu savaşın, ne de galibi.
Lakin batıla karşı mücadeleden vazgeçersek,
Gün gelir, “insanlığımızdan” oluruz!

...

Hayalettin! Sen Ne Ettin?

2008-11-06T19:12:00.009+02:00

Takribi gece 01:00 sularında internete düşen; özellikle de haber sitelerinde "son dakika gelişmesi" olarak yer alan bir haber, uzun süredir içimde biriktirdiğim ve her an patlamaya hazır kelimelerimi yeniden harekete geçirdi. Bu özel durum hakkında iki kelam etmeden huzura kavuşmam imkansız bir hal aldı. O kadar ki; bütün gece gözüme uyku girmedi.

İstisnasız herkes, ilk görüşte bu habere bir anlam veremedi. "Ne oluyoruz yahu! Herkes mi kafayı yedi? Bu ne saçma haber?" gibi birçok değişik reaksiyon gösterildi. Ancak çok süre geçmeden "genel başlıklar" içinde yer alan bu haberin, aslında reklam olduğu anlaşıldı.

Beni bu kadar heyecanlandıran şey ise; haberin, epeydir yazmayı düşündüğüm buzz marketing'in en nadide örneklerinden biri olmasıydı. Amacına ulaşır ya da ulaşmaz, ancak böylesini uzun bir süre daha göremeyeceğinizi iddia edebilirim. Öncelikle sizleri advertorial içerikli bu haberle baş başa bırakmak istiyorum. Çok yakında "Buzz Marketing" başlıklı post ile görüşmek dileğiyle;

TAHTIMA TALİP VARSA BUYURSUN!

Üst üste kazandığı kuponlarla iddaa dünyasında haklı şöhretin keyfini süren usta oyuncu Hayalettin, “Tahtıma talip varsa buyursun” sözleriyle gündeme damgasını vurdu.

Bugün oynanacak Benfica-Galatasaray maçı öncesi sadece kazanmayı düşünen bir çizgide olduğunu gözlemlediğimiz yakışıklı iddaacı; hafta sonu oynanacak maçlara konsantre olduğunu, iddaacılar’ı iliklerine kadar mücadele dolu bir haftanın beklediğini söyledi.

Dünyadaki ekonomik dalgalanmaya değinmeyi ihmal etmeyen fenomen, “Kriz iddaacı'yı vurmaz. Cesur oynayan güzel kazanır” diyerek yurt çapında iddaacılar’ın yüreğine su serpti.

Dummies in Tuzla

2008-08-11T20:15:00.010+03:00

Kapitalizmin Çarkları Arasında “Tuzla” Buz Olan İnsancıkların hikayesini dilim döndüğünce, kalemim el verdiğince anlatmaya çalışmıştım. Bugün 4 canı daha kaybettik. Lakin bu defa işlenen cinayetin eşi benzeri olmadığına eminim. Ne patlayan yakıt tankerleri, ne kopan halatlar, ne düşen saclar... Bu seferki bambaşka bir şey...

Düşünün; bir filikanın ilk kez denenmesi söz konusu ve zaruri olduğu durumlarda can kurtarması gerekirken, 4 kişiye mezar oluyor. Nereden tutmaya çalışsanız elinizde kalır. Bunun adına kaza diyenler, şahsi nazarımda bu cinayetin suç ortağıdır.

İnsan hayatının kıymetli olduğu bütün ülkelerde, bu tip denemelerde daima insan boyutunda ve ağırlığındaki mankenler (Dummies) kullanılır ki, olası kazaların önüne geçilsin. Fakat görünen o ki, ülkemizde insan hayatından ucuz şey yokmuş.

Çoğu zaman dalga geçsek de, bu tip olayların ülkemize özgü olmasının altında yatan gerçekleri gördükçe hüzünlenmemek elde değil. Tamamen "arkayı beşleyelim beyler" mantığına dayandırılarak filikalara kobay olarak sokulan 19 can ve neticesinde filiklardan çıkan 4 cansız beden... Bunun hesabını verebilecek ya da bunun hesabını sorabilecek bir babayiğit ne zaman çıkacak bu ülkede? Taşıdığım son ümitlerimi de, üç mandal ve bir naylon leğen karşılığında eskiciye sattım.

Kırmızı Eşofman

2008-08-07T04:43:00.017+03:00

1899 İstanbul... Hayata gözlerini açtığında kimse "çocuk felci" olacağını bilmiyordu. Tabii ki hayatın onu nereye sürükleyeceğini de...

Hastalığı dolayısıyla 6 yaşına kadar yürüyemeyen birinin, atletizmde 29 Türkiye rekoru kıracağını söyleyen birine kargalar bile gülerdi herhalde. Lakin o, birçoklarına göre zoru başararak; adı "Kırmızı Eşofman" ile anılan, Türkiye'nin ilk büyük atleti olma başarısına ve onuruna nail oldu.

Aktif spor hayatına güreşle başlamıştı aslında. Hatta 1917'de 52 kiloda İstanbul şampiyonu olarak bu alandaki başarısını taçlandırdı. Aynı zamanda futbol oynamaya da devam eden Ömer Besim, komple sporcu olmanın bütün gereklerine ve faziletlerine sahip, örnek bir şahsiyetti. İşte tam 86 yıl önce bugün, 07 Ağustos 1922'de, yolu Galatasaray Spor Kulübü ile kesişti. Bir süre Galatasaray futbol takımı ile maçlara çıkmaya devam etmiş, fakat daha sonra kesin bir dönüşle atletizmde karar kılmıştır. 13 yıl sürecek olan atletizm kariyeri boyunca 6 ayrı koşu branşında 29 rekoru egale etmiş; 1924 (Paris) ve 1928 (Amsterdam) olimpiyatları da dahil, 25 kez milli formayı giymiştir.

1924 olimpiyatları sırasında, olimpiyat köyünde antrenman yapan Amerikalı atletlerin üzerinde gördüğü "kırmızı renkte tulum şeklinde bir şeyler" nazar-ı dikkatini celbetmiş; ne menem bir şey oldukları hususunda sorduğu bir sual üzerine, milli takım antrenörü Mr. Tobin'den aldığı şu cevap akabinde derhal bir adet sipariş vermiştir: "O tuluma eşofman derler. Atletleri soğuktan korur, müsabakadan sonra üşümelerine mani olur. Hülasa faydalı ve bir atlet için lüzumlu olan bir malzemedir." Dönemin malum kısıtlı şartlarına rağmen sipariş gelir. Paketi açan Ömer Besim'in ifadesiyle; "... içinden çıka çıka , benim meşhur ve bugün herkesin meçhulü olan tarihi KIRMIZI EŞOFMAN çıktı..."

Türkiye'de eşofmanı ilk giyen kişi olmasından mütevellit, vefatının ardından her yıl adına düzenlenen "Ömer Besim Kır Koşusu" şampiyonuna sembolik "Kırmızı Eşofman" ödülü verilmektedir.

Kendisinin tarihe not düşecek tek olayı bununla sınırlı değildir elbet.

Hiç şüphesiz, 1936 Berlin Olimpiyatları denince akla ilk gelen isim: Hitler'in "Ari ırkın üstünlüğü" safsatasını ispat etmeyi planladığı ve bunu bir araç olarak kullanmayı düşündüğü olimpiyat oyunlarında, stadyumu terk ettirecek kadar hiddetlendiren, kazandığı 4 madalya ile oyunların yıldızı olan Jesse Owens. Üstelik Owens, Hitler'in; "Berlin'de iki Yahudi'nin altın madalya kazanmasını kaldıramam" baskısı üzerine ABD takımından çıkarılan Marty Glickman ve Sam Stoller'in yerine takıma dahil edilen iki atletten biridir (diğeri için bkz: Ralph Metcalfe). Bir nevi, Hitler'in bu küstah isteğine "madem öyle işte böyle" diyerek cevap veren Amerikalı yetkililer; iki Yahudi sporcuyu, iki Afro-Amerikan atletle değiştirir. Yağmurdan kaçarken doluya tutulmak... Hitler için "bu sözün sözler içinde bir yeri vardı" muhakkak(!)

Her neyse, Hitler'in tansiyonunu zıplatan tek şey bu değildi. Olimpiyatları gazeteci sıfatıyla takip eden Ömer Besim, şeref tribününün merdivenlerini çıkarken, bacak bacak üstüne atmış, Alman sporcuların kazandığı bir yarış sonrası kibirli gözlerle etrafı süzen Hitler'in, çizmelerine temas eder. Aslına bakarsanız olan Ömer Besim'e olmuştur. Nihayetinde, Dünya Tarihi'nin gördüğü en kanlı çizmeler pantolonunu kirletmiştir. Fakat tam tersine bu durum, henüz Jessie Owens pistte şovuna başlamadığı için keyfi yerinde olan Hitler'in sinirlerini epeyce harap etmiştir. Zira Ömer Besim de siyahtır. Bir başka deyişle; "Karatenli bir insanın kendisine dokunacak kadar yaklaşmasına hiddetlenen Hitler" için, Berlin Olimpiyat Oyunları'nda sonun başlangıcı...

Ömer Besim, "Afrika'dan İstanbul'a ayakları, elleri demir halkalarla bağlı olarak getirilen karatenli binlerce insanın" torunlarından sadece biridir. 1956 yılında, Galatasaray’ın kazandığı bir Beşiktaş maçının ardından kalbi heyecanına yenik düşmüş ve hayata gözlerini yummuştur. Kozlu Mezarlığı'nda, kırmızı renkli koşu pistinin çevrelediği mezar taşı üzerinde koşar halde gösterildiği bir rölyef bulunan mezarı, Kara bahtlı Kara Kıta'nın yaşadığı acıları simgeleyen bir anıttır adeta... Köle pazarının kurulduğu 300 hücreli "Esir Han" da Çemberlitaş'ın hemen yanı başındayken!

Ömer Besim'in bir Macar ressam tarafından Budapeşte'de yapılan rölyefi

Sakallı Ketema

2008-08-05T17:04:00.008+03:00

Günün ilk ışıklarıyla birlikte uyandığım bir salı sabahının yüzümde bıraktığı bitkinliğin izleri dahi silinmeden başına oturduğum sanal alemin, öncelikli olarak ziyaret ettiğim sitelerinden biri olan Galatasaray.org'da gezinirken, daha ilk bakışta gözüme çarpan Tarihte Bugün köşesinde yer alan bir yazı; okudukça beni şaşkın bir tebessüme sevk etmekle birlikte, içimde uyandırdığı derin merakın neticesinde de araştırmaya yönelmişti: "Sakallı Ketema Galatasaray'da"

05 Ağustos 1965 tarihli olayın ayrıntılarına göre: Habeşistan (Etiyopya) Milli Takım'ın da formasını giyen Yilma Ketama, o sezon başında Yunan kulübü ARIS Thessaloniki F.C. ile anlaşma imzalamış. Buna müteakip, Yunanistan Futbol Federasyonu’nun yabancı oyuncu oynatma yasağı getirmesi üzerine, Selanik Limanı'ndan kalkan ilk gemiye atladıktan sonra soluğu İstanbul'da almıştır.

Dönemin başkanı Suphi Batur tarafından Ali Sami Yen'e çıkarılan Ketema, bir de Gündüz Kılıç'ın değerlendirmesine tabi tutulur. Malum o zamanlar Youtube gibi nimetler yok ki hemen videolarına bakılıp değerlendirilsin(!)

"Eh biraz zayıfsın, ama fena topçu değilsin hani. Lakin öncelikle o sakallarını keseceksin. Ne öyle zibidi gibi..." diyerek notunu vermiştir Baba Gündüz. Bunun üzerine; "Eyvallah Baba! Sen kes dedin de kesmedik mi? Siz yeter ki oynatın beni... Öyleyse ben hemen köşedeki berbere kestirip geleyim" bahanesiyle ortadan kaybolan Ketema'dan bir daha haber alınamaz. Adeta sırra kadem basmıştır. Aradan kırk küsür yıl geçmesine rağmen, Galatasaray'ın resmi internet sitesinde adı telaffuz edildiğine göre demek ki hala hayatından endişe edilmekte(!)

Neyse ki araştırmacı zihniyetim ağır bastı. Akıbeti hakkında önemli bilgilere ulaştım vesselam. Taraftarımız gönlünü ferah tutsun...

Yilma Ketema, ARIS kulübü ile sözleşme imzalayarak "Etiyopya'nın ilk profesyonel futbolcusu" unvanına sahip olmuştur. Kara bahtlı Kara Kıta'nın, "Kara Elması" olan siyahi oyuncu, berbere gitme bahanesiyle ayrıldığı Ali Sami Yen'den çıkar çıkmaz -malum İstanbul'un da yabancısı olunca- yolunu kaybetmiş. Bir süre düşündükten sonra; nasıl olsa "bütün yollar Roma'ya çıkar" felsefesinden hareketle vurmuş kendini yollara. Sırtında forması, elinde futbol topu... Gözleri yolda! Usulca yürümeye devam eder Ketema; ta ki atalarının galadyatör olarak dövüştüğü Colosseum'u görünceye dek! Şehre adımını atar atmaz berber Enrico Vigo'ya giderek, sözünün eri bir insan olduğunu da dosta düşmana göstermekten geri kalmamıştır(!)

Roma'nın da İstanbul gibi yedi tepeli olmasında mütevellit, şehre alışmakta zorluk çekmeyen Ketema'yı sokakta top sektirirken fark eden AS Roma kulübü yöneticileri; "Bu adam bizim ARIS'le oynadığımız Avrupa Kupası maçında döktüren eleman değil mi?" demeye kalmadan; sömürgecilik yıllarından kalma, ata yadigarı prangalarını Ketema'ya takmaya hazırlansalar da hevesleri kursaklarında kalır. Zira, halihazırda tarihsel kan davaları bulunan Achilles'in torunları Yunanlılar ile, Truva'dan kaçarak küllerinden Roma şehrini kuran Truva Prensi Aeneas'ın torunları arasında bonservis sorunu peyda olmuştur. Roma'nın astronomik tekliflerine karşın, işi gurur meselesi haline getiren Yunanlıların inadı bu transferi sonuçsuz kılmıştır.

Bunun üzerine sırasıyla Yunanistan, Avusturya ve Hollanda ile devam eden; "macera dolu Amerika" ile noktalanan seyr-ü seferler neticesinde futbolculuk kariyerinin son düdüğü çalar. Futbol yaşamı boyunca birbirinden cafcaflı birçok maçta forma giymiş Ketama için, hiç şüphesiz en özel olanları Pele'li New York Cosmos'a karşı oynadığı karşılaşmalardır.

Futbolculuğunun yanı sıra yazar, dil bilimci, piyanist ve profesyonel pul koleksiyoncusudur. Anadili olan Habeşçe (Amharic) ile birlikte İngilizce, Fransızca, Almanca ve Yunanca olmak üzere 5 lisan bilen Ketema; bu yönleriyle bir futbolcudan çok, bir fikir adamını anımsatmaktadır. Zaten berbere gitme bahanesiyle Ali Sami Yen'den firar etmesi, onun kıvrak zekasını ortaya koymakla birlikte; bir futbolsever olarak gözümdeki değerini iki satırlık "kayıp ilanı" ile sınırlı bırakmayıp; tüm takdirimi ve hayranlığımı da kazanmasına vesile olmuştur. Sabahtan bu yana değişen kanaatlerim neticesinde anladım ki, dünya futbolunun Ketema gibi futbolculara ihtiyacı var.

Bayburtspor 2008-2009 (Does Not Exist Anywhere Else!)

2008-08-01T12:59:00.014+03:00

Futbol, uzun bir aradan sonra derin uykusundan uyanıp, biz futbolseverlere yeniden "merhaba" demeye hazırlanıyor. Yeni sezon hazırlıkarı son sürat devam etmekte... Hatta çoğu takımın Avrupa macerası bile başlamış bulunmakta...

Takımlar yeni sezona; yeni kadrolarıyla, yeni yönetimleriyle ve yeni teknik adamlarıyla girmeye hazırlanmakta... Bu değişeme her sene olduğu gibi, takımların alamet-i farikası olan formalar da ayak uydurmuş durumda... Birçok takım yeni sezon formalarının tanıtımını yaptı. Buna karşın henüz formalarını kamuoyuyla paylaşmamış takımlar da yok değil... Bunlardan biri ve de en önemlisi: memleketimin güzide kulübü, Bayburtspor. Hiçbir yerde bulamayacağınız bu çok özel fotoğrafları, Alamet-i Farika farkıyla sizlere ulaştırmanın haklı gurunu ve sevincini yaşamaktayız(!)

İşte karşınızda Bayburtspor'un Genç Osman Arena'da ateşli taraftarlarının önünda sahne alırken giyeceği 2008-2009 sezonu formaları:

HOME KIT

AWAY KIT

THIRD KIT

Bask'ın Son Kalesi Düştü: Athletic Bilbao

2008-07-30T00:26:00.011+03:00

"Futbol, asla sadece futbol değildir". Bu söz çok derin anlamlar ifade etmekle birlikte, içeriğinde spor dışı öğeler de barındırmaktadır.

Kapitalizm'in ahtapot gibi dünyayı sardığı bir ortamda, futbolun bu durumdan etkilenmemesini düşünmek pek de gerçekçi olmaz. Fakat daha düne kadar, futbolun romantizmini yaşatan, futbolu bir ulusun bağımsızlık meselesi haline getiren, taraflı tarafsız her futbolseverin kalbinde yeri olan, Bask bölgesinin gerçek temsilcisi Athletic Bilbao; kuruluşundan beri (1898) direndiği kapitalist futbol düzenine yenik düşerek, formasına ilk kez reklam aldı. Bilbao takımı 110 yıllık mazisinde, "Bask Milli Takımı" olma misyonu üstlenmiş; bırakın yabancı futbolcuyu, Bask bölgesi dışında doğmuş İspanyol oyuncuları bile (bir iki istisna hariç) oynatmamış bir kulüptür. Gerçi reklam aldıkları firma Bask menşeili petrol şirketi Petronor olsa da; bu durum, Athletic'in kapitalizm karşısında diz çöktüğü gerçeğini değiştirmez (akılları sıra hala "milli görüşçü" olduklarını ima ediyorlar).

Yine aynı ilişkiyi - bir zamanlar - Barcelona'da da görmekteydik. Barça da yüzlerce milyon Euro'luk tekliflere rağmen formalarında reklam taşımaya karşı çıkmakta; yine benzer şekilde, "Katalunya Milli Takımı" olma misyonunu üstlenmekteydi. Gerçi İspanya ve Avrupa'da gelen sportif başarılar ve ardından takımın dünya çapına yayılan şöhreti, Barça'yı - karşı konulamaz bir şekilde - kapitalist futbol düzeninin baş aktörü haline getirmişti. Hayratına taşıdıkları Unicef reklamının, aslında "rekor ücretle almaya hazırlandıkları forma reklamına" taraftarların gözünü alıştırmak ve gelebilecek tepkileri hafifletmek için kullandıkları "şirinlik kalkanı" olduğu iddia edilse de, neticede bu özelliklerini seneler önce yitirmişlerdi.

Önce "Katalunya Milli Takımı", şimdi de "Bask Milli Takımı"(!) Görünen o ki, kendimizi şimdiden milli takım formaları üzerinde yer alacak reklamlara alıştırmalıyız. Hoş Nike, Adidas, Puma ne oluyorsa...

Bosna'nın Yeni Simgesi: Piramitler

2008-07-26T04:28:00.019+03:00

Bosna denince akla ilk gelen şeyler; savaş, kan, gözyaşı, yitip gitmiş hayatlar ve harap olmuş bir ülke... Tabii bir de Mostar Köprüsü var; savaşın simgesi… Bunların dışında Bosna’yı anlatan, tanımlayan ya da alamet-i farikası olabilecek bir değerden söz etmek mümkün değildi; ta ki başkent Saraybosna’nın 30 km kuzey batısındaki Visoko kasabasında yer alan 650 metre yüksekliğinde bir tepe, altında piramit olduğu düşüncesiyle kazılmaya başlanıncaya kadar...

İddianın sahibi, aynı zamanda da kazı çalışmalarının öncüsü, Bosnalı araştırmacı Semir Osmanagić’e göre tepenin kazılmasıyla gün ışığına çıkacak muhtemel piramit, Avrupa’nın ilk piramidi olmasıyla beraber; tahmini 220 metre yüksekliği ile de Mısır’daki Gize piramitlerini bile gölgede bırakacak cinsten. Bosna Güneş Piramidi (Bosanska Piramida Sunca) olarak adlandırılan bu yapının tek olmadığı da ortaya çıkarılınca keşif, akıllara durgunluk veren bir olay halini aldı. Güneş Piramidi’nin, 60’ar derecelik mükemmel bir açıyla sağında ve solunda yer alan Ay (Bosanska Piramida Mjeseca) ve Ejder (Bosanska Piramida Zmaja) piramitleri yapı itibariyle, coğrafi olarak daha yakın olan Mısır piramitlerine değil, Meksika'daki örneklerine (Teotihuacán) benzemektedir. Ayrıca bu üçgenin içinde yer alan Dünya Tapınağı’nın (Hram Zemlje) ve diğer piramitlere nazaran daha küçük olan Aşk Piramidi’nin (Bosanska Piramida Ljubavi) keşfi, halihazırda gizemini koruyan piramitlerin sırrını derinleştirmekle kalmayıp, belki de dünyanın bilinen en eski medeniyetinin kapılarını aralayacak. Bu sebepledir ki uzmanlar, kazı çalışmaları tamamlandığında tarihin yeniden sorgulanacağından emin.

Jeologlar da iddialara destek vererek, “Visoko tepesi şu anki görünüşünü doğaya borçlu olamaz, insan müdahalesi olası” açıklamasında bulundu. Yapılan bir takım kazı çalışmları neticesinde, 7 bin yıllık alet kalıntılarına ulaşıldığını söyleyen Bosnalı “Indiana Jones” Semir Osmanagić, “Bosna piramidinin, dünya çapında bir ağın parçası” olduğunu da iddiaları arasına ekledi.

Yapımında çimento kullanıldığı anlaşılan piramitleri değerlendirilen arkeologlar, şu ana kadar yapılan hiçbir kazı çalışmasında böylesi ilginç bir durumla karşılaşılmadığını belirttiler. İçinde odalar, koridorlar ve mahzenler barındırdığı tespit edilen piramitlerin 12 bin yıllık geçmişi olduğu iddia edilmekte. Bunun anlamı ise çok derin: 5 bin yaşında olan Mısır’daki Büyük Piramit (Keops, Khufu), en eski olma özelliğini yitirmekle kalmayıp; medeniyetin bilinen en eski merkezi olma unvanı, Mısır’dan Bosna’ya geçecek.

Doğal olarak bu keşif karşısında ilk reaksiyon gösterenler Mısırlılar oldu. Mısır'ın antik eserler konseyinin başkanı olan arkeolog Doktor Zahi Havas, iddialara hararetle karşı çıkanların başında geliyor. Mısırlı yetkiliye göre, Bosna'daki harabelerde 7 bin yıllık alet kalıntılarına rastlanması, yapının eskiliğine işaret eden bir bulgu olarak kabul edilemez. Zahi Havas, Mısır'da Büyük Piramit'in beş bin yaşında olduğunu söyleyerek, Bosna'dan gelen iddiaların iyice incelenmeden ortaya atıldığını belirtti. Lakin Bosna’da devam eden kazı çalışmalarında elde edilen bulgular, Mısırlıların haklı endişelerini giderek arttıracağa benziyor(!)

Olayın tarihi, kültürel ve arkeolojik taraflarını bir kenara koyacak olursak, bu işin bir de pazarlama boyutu olduğunu göz ardı edemeyiz (ve nihayet en sevdiğim kısma geldik). Bosna denince akla ilk gelen şeyleri yukarda sıralamıştım. Gelelim piramitler denince ilk aklımıza gelen şeylere; en başta Mısır, firavunlar ve uzaylılar. Meksika’daki göz alıcı Aztek ve Maya piramitleri bile bu saydıklarımdan sonra gelmekte. Analizimize bu noktadan başlayacak olursak, çok güçlü bir Mısır imajı karşı karşıya olduğumuzu görürüz. Mısır’ın hayat damarı olan Nil Nehri dışında sayabileceğimiz en önemli ikinci şey elbette ki piramitlerdir. (Bir de zoraki Mısır profiline sokulmak istenen Şarm el Şeyh var. O konuya da başka bir başlık altında uzunca değineceğim.)

Bu noktada dikkatleri enformasyon gücüne çekmek isterim. Yıllar boyu İngiliz sömürgeciliğinin mihenk taşlarından biri olmuş Mısır’ın bu konudaki etkinliğini göz ardı edemeyiz. Kendimizi bildik bileli Mısır’ı, piramitleri, firavunları ve uzaylıları dinledik durduk. Bu cihetle de piramit denince kafamızda kurguladığımız şeyler bunlarla sınırlı kalıyor. Aslında hiçbirimizin ekstradan tarih, kültür, sanat, mimari ya da arkeoloji bilgisine ihtiyacı yoktur. Çünkü mevcut düzen, algılamamız istenilen kısımları bizim yerimize kırpıp yapıştırır. İşte bu yüzden gerçekler ile değil, algılarımızla yaşarız. Akabinde de, gerçek ile algı arasındaki dengeyi hayat boyu kuramayız. Dolayısıyla pazarlamada karşılaşılan en büyük zorluklardan birisi de budur: algıları değiştirmek. Algılarımız, piramitlerin Mısır’da olduğunu söylüyor. Gerçekler ise, belki de en eski piramitlerin Bosna’da olabileceğini…

Arkeolojik bulgular veya bilimsel veriler ne derse desin, piramitler konusunda Bosna, bir sıfır geriden başlamanın dezavantajını yaşamaktadır. Bütün dünya sözleşmişçesine Mısır piramitlerinin reklamını yapmaktadır. Hal böyle olunca, Bosna’daki çalışmaları yürüten arkeologların çabalarını destekleyen yayınların yapılmadığını görebiliriz. Bosna’da piramit olduğunu duyan insanların yüzündeki şaşkınlık ifadesi bir nevi bu ilgisizliğin kanıtı. “Power and the money, money and the power” felsefesinin hakim olduğu ortam şartlarını da hesaba katarsak, Bosna’nın bu konudaki yetersizliğini net bir şekilde görebiliriz. Doğrusu Bosna’nın bu konuda tek başına olduğunu söylemek pek de haksızlık sayılmaz. Kuşkusuz bu durumun temelinde dünya kamuoyunun ilgisizliği yer almakta. Şayet bu keşif başka bir Avrupa ülkesinde gerçekleşseydi, aynı ilgisizliği göstereceklerini hiç zannetmiyorum.

Srebrenitsa’daki duyarlılığın(!) bir benzerini, bu durum karşısında da gösteren dünya kamuoyunu önce Allah’a, sonra da insanlığın vicdanına havale etmekten başka yapabilecek şeyleri olan her duyarlı ademoğlu gibi, bu konunun da takipçisi olmayı bir borç bilirim.

www.bosnian-pyramid.com
www.bosnianpyramid.com
www.piramidasunca.ba

Karanlık Dünya'nın Sesleri

2008-07-21T14:20:00.011+03:00

Aşık Veysel, Kâni Karaca, Joaquin Rodrigo, Art Tatum, Ray Charles, Stevie Wonder, Jose Feliciano, Amadou Bagayoko, Mariam Doumbia ve şimdi de Raul Midon...

Müziğin yürek işi olduğunu kanıtlayan bu insanlara bir kez daha şükranlarımı sunarım.

"L'impossible n'est pas français"

2008-07-12T23:39:00.007+03:00

1955 yılından beri Alsancak’taki binasında hizmet veren Fransız Kültür Merkezi, dil eğitiminin yanı sıra birçok kültürel ve sanatsal faaliyete de ev sahipliği yapmaktadır. Yolunuz bir gün bu güzide kuruma düşerse, estetik binası ve geniş bahçesinden sonra dikkatinizi çekecek ilk şey ön tarafta yer alan afişler olacaktır. Sizi bazen tebessüm etmeye, çoğu zamansa düşünmeye teşvik eden bu afişlerden bazılarını paylaşmak isterim;

1. "Baharın ve aşkın dili Fransızca’yı öğrenin, Fransız kalmayın.”: Fransızca gerçekten çok estetik ve ahenkli bir dil. En kaba argo kelimeleri bile bilmeyenlere aşk sözcükleri gibi gelebilir. Kız arkadaş edinme konusunda sorunları olan gençlere tavsiyem en azından bir Fransızca şiir ezberlemeleridir. Emin olun daha şiirin sonunu getirmeden karşınızdaki çoktan mest olmuş olur…

2. “Herkes zaten İngilizce biliyor. Bir farkınız olsun, Fransızca öğrenin.”: Napolyon Waterloo’da sadece bir savaş değil, aynı zamanda bir milletin geleceğini kaybetti. Bu söz de alamet-i farikası olsun.

3. “Bilin bakalım Mr.&Mrs. Brown nereye gidiyor?”: The Ministry of Education’ın kadrolu dil eğitmenleri Bay ve Bayan Brown, İngilizce’yi kıyısından ya da köşesinden görenlerin bile malumudur. Bu yaz bir değişiklik yapmaya karar vermişler ve yolları Fransız Kültür Merkezi’ne düşmüş. Nasıl etkileyici bir hikaye değil mi? Son zamanlarda beni gülümseten ender şeylerden biri…

Serinliğe İki Farklı Yaklaşım: Toshiba&Arçelik

2008-07-12T10:53:00.017+03:00

Yaz sıcaklarının kasıp kavurduğu şu günlerde, serinliği arayanların ilk tercihi klimalar oluyor. Bu açıdan baktığımızda insanların bir klimadan ilk beklentisi elbette ki soğutma yapabilme özelliğidir. Belli bir teknoloji seviyesini yakalamış her firma, aşağı yukarı aynı özelliklerde soğutan klimalar üretebilmektedir. İşte tam bu noktada, tüketiciyi tercihleri konusunda tetikleyen faktörler devreye girmekte. Tüketici bir klimadan başka ne bekler? Bu soruya verilebilecek cevaplar, aynı zamanda ürün kriterlerinin sınıflandırılmasında ve müşteri profillerinin kategorize edilmesinde temel teşkil etmektedir.

Bu kriterlerden ilki; ürünün düşük enerji tüketimli (A sınıfı) olmasıdır. Genellikle elektrik faturalarından şikayet edenlerin ilk tercihleri bu özellikteki klimalardır. Tüketicilerin bu yöndeki kaygılarını dikkate alan Toshiba, “bugüne kadar hiçbir klima bu kadar tasarruflu olmamıştı” sloganıyla ve “min. kapasitede çalışırken, sadece 100W ampul kadar elektrik harcar” iddiasıyla sunulan Daiseikai serisiyle piyasaya hızlı bir giriş yapmıştı. Reklam kampanyalarında sade ve öz bir anlatımı tercih eden Toshiba, adeta “biz buyuz” demektedir. Alarko Carrier bünyesinde üretilen Toshiba, marka değeri ve bilinirliği açısından müşterilere aşina olsa da, klima pazarında pek de tercih edilen bir marka değil.

Türkiye’nin en güçlü markası ve aynı zamanda klima sektörünün de lider firması konumunda bulunan Arçelik, bu hamleye kısa süre içinde yanıt verdi. Sektörde fark yaratmayı benimseyen ve A enerji sınıfına ait ürünleri Türkiye’de ilk defa piyasaya sunan firma olma özelliğini de taşıyan Arçelik, bu yöndeki savlarını destekleyen “Artcool Frame” serisini kısa bir süre önce piyasaya sundu. Bu seri ile yenilikçi ve inovatif yaklaşımını, tasarıma ve işlevselliğe de taşıyan firma, görsel olarak bir çerçeveyi andıran “Artcool Frame” klimalar ile tüketicilere hem enerji tasarrufu imkanı sunuyor, hem de ürünün ön yüzüne istenilen resim ya da fotoğrafın yerleştirilmesiyle klimalarını kişiselleştirme fırsatı tanıyor. Bu yaklaşım, estetiğe önem veren ve mekanlarında “uçak motoru” gibi duran klimalardan haz etmeyenleri hedef almakta. Değişen kişisel zevklere, esnek dekorasyon özelliği ile cevap veren ürün, bu anlamda aslında janrının ilk örneği değildir. Bu çalışmayla benzer konsepte sahip ve “Artcool Frame” serisinin babası olarak da tanımlayabileceğimiz “Art Cool” ürünleri ile beklentileri karşılayamayan Arçelik, bu sefer hedefi 12’den vuracağa benziyor.

Aynı sektör içinde yer alan iki farklı markanın, iki farklı pazarlama stratejisinden hangisinin başarılı veya başarısız olacağını, zaman ve satış rakamları gösterecek. Fakat benim özellikle eleştiride bulunmak istediğim nokta, Arçelik’in “yenilikçi ve inovatif yaklaşımı” ile alakalı. Pazarda “ilk” olduğu algısı yaratılmaya çalışılan ürünlerin, aslında daha önce başka firmalarca tasarlandığını ve üretildiğini görmek, açıkçası beni hayal kırıklığına uğrattı. “İnovasyon” ile “imitasyon” arasındaki farkı pek de net algılayamadığını düşündüğüm Arçelik, piyasa üzerinde öylesine büyük bir baskı kuruyor ki, en önemli detaylar görmezden gelinebiliyor. Daha önce LG firmasının tasarladığı ve ürettiği “Art Cool” klima serisini gördükten sonra insan şunu sormadan edemiyor; “LG’nin eli armut mu topluyor?”

Dünya piyasasını bilemem ama Türkiye için bu yeniliği getiren firmanın Arçelik olduğu algısı değişmeyecek gibi görünüyor. Güçlü firma imajına güvenerek, tüketici algısını böylesine suiistimal eden Arçelik, gözümdeki intibasını kaybetmiş durumda. LG firmasının Türkiye pazarına yönelik kanaatlerini fazlaca bilmemekle birlikte, yerlerinde olsam yapacağım ilk iş karşı bir hamle ile Arçelik’in façasını çizmek olurdu. Fakat Arçelik’in güçlü pazarlama stratejisini ve pazardaki hakimiyetini gördükten sonra vardığım kanaat şudur ki; “yavuz hırsız ev sahibini bastırır”

Ben yine de ürünün yenilikçi tarafıyla ilgilenmekteyim. Şahsi önerim, Arçelik firmasının tıpkı reklamlarında olduğu gibi fotoğraf sergilerine sponsor olması ve fotoğrafların klimalar içinde sergilenmesi… Belki de bu yönde bir çalışmaları vardır. Bence çok hoş ve ürün açısından zaruri gördüğüm bir tanıtım kampanyası olurdu diye düşünüyorum.

Eklemeden geçemeyeceğim bir öneri de kadim dostum Halit Altuntaş’tan geldi: Malum klimaların ön yüzlerinde bulunan fotoğraf çerçeveleri yerine, USB girişine sahip dijital monitörler eklemek suretiyle istediğiniz sayıda fotoğrafı ekrandan hareketli bir şekilde (slayt) gösterebilen ek bir teknoloji… Kim bilir belki de fotoğraf albümlerinin ve duvarlarda ya da masaların üzerinde gereksiz yer işgal ettiğini düşündüğümüz çerçevelerin yerini bu tarz şeyler alacak. Zaten tamamıyla dijital ortamlara aktarılan fotoğraflar, gelecek nesiller için nostaljiden ibaret olacak gibi gözüküyor.

Fenerbahçe M.Utd'ı Tahtından Etti (!)

2008-07-10T12:27:00.007+03:00

Sanırım birçoğumuz, bu ve buna benzer haber başlıklarını bir yerden okumuş veyahut duymuştur.

Haberin içeriğine gelince; Fenerbahçe'nin borsada işlem gören %15'lik hisseleri üzerinden 2 milyon dolar(1.946.721.311) civarında piyasa değeri olduğu hesaplanmış. Bu rakamlara göre Fenerbahçe "dünyanın en zengin kulübü" ünvanını, yılların devi Manchester Utd. kulübünün elinden almış...

Haber böyle diyor. Lakin Forbes'un verileri hiç de öyle demiyor. Forbes'un listesini dikkatli inceleyecek olursak, belirlenen değerlerin - spekülatife açık borsa rakamlarına göre değil - kulüplerin bilançolarına göre (gelir-gider) hesaplanmış olduğunu görebiliriz.

Fenerbahçe mali açıdan Türkiye'nin en müreffeh kulübüdür. Bu herkesin de malumudur zaten. Abartmayı ve abartılmayı çok seven bir millet olduğumuzdan mütevellit, böyle haberler bize çok cazip gelir. Fakat bu sefer kantarın topuzunu fena kaçırdık. Bu haberi yazanlara ve yayımlayanlara söylenecek tek söz: El insaf!

Beni sükût-u hayale uğratan durum ise; üniversitelerinde ekonomi eğitimi alan kişilerin, bu haberi ciddiye alıp tartışması oldu. Türkiye ekonomisinin geleceği, gerçekten de emin ellerdeymiş(!)

Fillerin Ülkesinde Çimen Olmayı Reddedenlere...

2008-07-03T16:30:00.009+03:00

Her şey 12 Haziran 2007 tarihinde, Ümraniye’deki bir gecekondunun çatı katında zula halinde bulunan 27 adet el bombasıyla başlamıştı. Bu, sıradan bir polis baskınında yakalanabilecek silah, uyuşturucu ve kara paradan çok daha farklı bir şeydi. Çünkü bombaların üzerinde yer alan seri numaraları, bunların ordu malı olduğunu gösteriyordu. Hani askerden hatıra olarak kurşun, palaska, künye getiren olur da, el bombası getirmek de neyin nesi? Hem de 27 tane! Aslında bu şekilde geliştirilip kapatılması gereken bir olay, işgüzar bir Savcı tarafından büyütüldü ve buralara kadar getirildi(!)

Evin sahibi gözaltına alınarak sorgulanmaya başladı. Verdiği ifadeler neticesinde emekli bir Yüzbaşı, emekli bir Astsubay ve bir kişi daha yakalanarak, ‘terör örgütü üyesi olmak’ ve ‘tehlikeli patlayıcı madde bulundurmak’ suçlarından tutuklandı.

“Her iyinin içinde bir kötü, her kötünün içinde bir iyi vardır” sözüne binaen içimizi rahatlatacağımız bir anda, bombaların sahibi olduğu iddia edilen emekli Astsubay, “içimizdeki Ermenilerin gazetesi” yöneticilerine karşı açılan davalara da müdahil olmaya çalışanlardan biri olduğu ortaya çıktı. “Adam vatansever biri, bu ülke için yıllarca dağlarda kelle koltukta savaştı. Türk’e ve Türklüğe hakaret edenlere en tabi yasal hakkı olan hukuki süreçte yer alması kadar doğal ne olabilir ki?” dediğimiz günlerde, 2001 yılında bir Gazeteci’nin bürosunda ‘tesadüfen’ ele geçirilen binlerce sayfalık belge ve doküman tekrar gündeme geldi. Peki bu belgelerin içeriğinde ne vardı da bu kadar yaygara koparıldı? Çok sayıda evrak ve kimliğin yanı sıra bilgisayar dosyaları içinde, ’Ergenekon’ denilen bir yapılanmaya dair somut belgeler bulunduğu iddia edildi. Üstelik 24 sayfadan oluşan ve “Ergenekon Analiz, Yeni Yapılanma, Yönetim ve Geliştirme Projesi 29 Ekim 1999 İstanbul” başlığı taşıyan bir belgenin içeriğinde, Emekli bir Tuğgeneral’den tutunda, “Arnavut” lakaplı çok meşhur bir çete üyesine kadar, birçok ünlü ismin bu yapılanma ile bağlantıları olduğu iddia edilmekte ve hatta yapılanmanın hiyerarşi düzeni dahi yer almaktaydı. Sorgusu kameraya alınan Gazeteci ile yapılan üç saatlik görüşme boyunca yazılı ifadesi alınmadığı gibi, hiçbir tutanak da kaydedilmedi. Söylenenler akıl alır şeyler değildi. Bunlara ancak deli saçması denirdi(!) Nitekim öyle olduğu anlaşıldı ve dosya kapatıldı. Zaten bu gazetecinin eski bir imam hatipli ve salya sümük ağlayan bir Cemaat Lideri’nin eski müritlerinden olduğu, şimdilerde ise hahamlık yaptığı ve aslında CIA ajanı olduğu gerçeği içimiz ferahlatmıştı(!) “Erkekten dönme Merzifonlu Katolik taşfırın ustası” kıvamında, ne idüğü belli olmayan bir adamın iftiralarına yapılacak en doğru şey, gülüp geçmekti elbette…

Olay kapandı dediğimiz anda, İstanbul Polisi’nin ‘ikinci tesadüf baskını’, bir anda dikkatlerin aynı yöne odaklanmasını sağladı. “Bomba imal ediliyor” ihbarı üzerine gidilen Gaziosmanpaşa’daki bir depoda, “bomba gibi evraklara” ulaşıldığı haberi kısa sürede kamuoyuna yansıdı. Üstelik deponun kiracısı, polislik mesleğinden ihraç edilen, Organize Suçlarla Mücadele Şube eski Müdürü çıktı. Depoda gizli belgeler, operasyon görüntülerini içeren bilgisayar diskleri ve sahte pasaportlar ele geçirilmişti. Ama o da ne? Gazeteci’yle gözaltındayken yapılan üç saatlik mülakata ait görüntü kayıtlarının bu depoda ne işi vardı? Bunun yanında Emniyet Müdürlüğü’nün arşivlerinde saklı tutulması gereken ‘sözde’ Ergenekon belgesi de ele geçirilen evrakların arasındaydı. Emniyet arşivlerini aratmayan bir ‘koleksiyona’ sahip, Eski Şube Müdürü hakkında, belgeler ve sahte pasaportla ilgili Fatih Cumhuriyet Savcılığı’nda açılan davada, 2001’de Gazeteci’nin bürosunda ele geçirilen belgelerden sonra Ergenekon soruşturmasının neden yapılamadığı ve Emniyet arşivinde yer alması gereken argümanların, kendisinde ne aradığı gibi soruların sorulması bekleniyordu.

Olayın patlak vermesinin ardından, Kanada’ya ‘yerleşen’ Gazeteci’nin ‘iftiralarının’ muhataplarından olan emekli Tuğgeneral, kendisi hakkından şunları söylemişti:

“Gazeteci olarak tanıdığım ve benim aleyhimde beyanları olan kişiyi sordum. Bir akrabasından Amerika’da kullandığı telefonunu aldım. Bu telefonu birkaç kez aradım. Cevap veren olmadığı gibi telefonum da çalmadı. En son ulaştığım bilgilere göre Kanada’da bulunuyormuş. Kendisiyle devlet kurumları karşısında yüzleşmek isterim. Gazeteci bir iki aylık sürelerle beni ziyarete gelmiş ve sırnaşıkça hareketlerle kendisini bana sevdirmeye çalışmış ve bende mesleki tecrübem gereği güvenilirlik uyandırmayan bir gazeteciydi. Bana her ne kadar belli bilgiler getireceğini söylediyse de ondan bir şey istemedim. Bu şahsın beni bu kadar ağır şekilde töhmet altında bırakacak beyanlarını şaşkınlıkla okudum. Bu şahısla toplamda 15 kez görüşmüşümdür.”

Hakkında suçlamalara yanıt veren eski Şube Müdürü ise:

“Ergenekon yapılanmasıyla ilgili soruşturmayı, biz altından kalkamadığımız için İstihbarat Şube’yle görüştük. DGM’den yapılanmanın takip edilmesi için izin aldık. İstihbarat Şube 1 yıl bunları takip etti ama suça yönelik somut bir delil elde edilemediği gerekçesiyle soruşturmayı bitirdiler. Dosya kapandı. Sonra ne oldu bilmiyorum.” diyerek olayı ‘tüm gerçekliğiyle’ anlatmıştı(!) Bu iki ifade, Gazeteci’nin ne kadar yalan ve iftiralarla dolu iddialar ortaya attığını ispatlar nitelikteydi(!)

Bütün bu açıklamalara rağmen iddialar dinmek bilmiyordu. Danıştay baskını, Merhum Doçent ve Maktul Katil Zanlısı’nın öldürülmesi dosyaları da, soruşturma kapsamına dahil edildi. Danıştay saldırısı ile ilgili ismi telaffuz edilen emekli Yüzbaşı evinde intihara teşebbüs etmiş, daha sonra tutuklandığı mahkemece serbest bırakılmıştı. Ancak son iddialar, bir Gazete’ye yapılan çirkin saldırıda kullanılan bombaların seri numaralarının, Ümraniye’de ele geçirilen bombalarla aynı olduğu ve başka emekli askerlerin de olayla ilişkileri olduğu yönündeydi.

Dört emekli askerin daha gözaltına alındığı operasyonun “sürpriz zanlısı” ise, Ocak 2008’de tutuklanan emekli Tuğgeneral oldu. Bu isim o kadar büyüktü ki, aynı anda gözaltına alınan iki Avukat, Türk Ortodoks Patrikhanesi Basın ve Halkla İlişkiler Sözcüsü ve “içimizdeki Ermeni” cinayeti sanığı önemsiz kalıyordu(!)

Artık bu işin adı konulmuştu: “Ergenekon Terör Örgütü”. “Ayranı Meşhur Davası” kapsamında da adı geçen ve ifadesine başvurulmak üzere çağırıldığı Meclis Soruşturma Komisyonu’na gitmeyen emekli Tuğgeneral’in gözaltına alınmasının yankıları sürerken, Ulusal Güçler Derneği Başkanı emekli bir Kurmay Albay ve aralarında dernek yöneticilerinin de bulunduğu bir grup daha gözaltına alınmıştı. Kimse ne olup bittiğini anlamadan tam 45 kişi tutuklanmıştı. Artık Türkiye’de tek bir konu konuşulmaya başlanmıştı: Ergenekon!

O ana kadar ki gözaltıların şoku atlatılmamıştı ki, “beşinci dalga” adı verilen ve artık ‘pes’ dedirten süreç başlamıştı. Sabaha karşı başlatılan ve ev baskınlarına dönüşen operasyonlar neticesinde, büyük bir gazetenin İmtiyaz Sahibi, bir partinin Genel Başkanı, Dar-ül Fünun eski Rektörü gözaltına alınmış; tutuklamalar, “ulusal yayın” yapan bir kanalın Genel Yayın Yönetmeni, aydın bir Derginin Genel Yayın Yönetmeni, bir Gazeteci (bu haham olan değil, aydın biri) ve bir İşadamı’yla devam etmişti. Yaş ve sağlık durumları zaten iyi olmayan, İmtiyaz Sahibi ve eski Rektör’ün sabaha karşı gözaltına alınması eleştirilerin odağı haline gelmişti. Nasıl gelmesin ki? Uykularından uyandırılan bu iki adamın, bu yaştan sonra maruz bırakıldıkları muamele, ben dahil, vicdan sahibi olan herkes tarafından esefle kınandı. Sanki bu ülkede yataklarından kaldırılan ilk onlarmış gibi…

Operasyon kapsamına, Ayranı Meşhur sanıklarından, yeraltı dünyasının ünlü isimlerine; eski İnsan Hakları Derneği başkanı, şimdinin milletvekili olan bir siyasetçiye yönelik suikast girişiminin azmettiricisi olan bir Parti Lideri’nden, bir Seri Katile kadar birçok kişi dahil edildi.

Bütün bunlar gelişirken işgüzar Savcı iddianameyi hala açıklamamıştı. Ortada bir yargılama süreci dahi yoktu. Tam olarak kimin neyle suçlandığı belirsizliğini korurken, hiç de beklenmeyen ve bütün kamuoyunda herkesi ‘isyan’ noktasına getiren “altıncı dalga” geldi. Bu sefer gözaltına alınanlar öyle kişilerdi ki, isimlerini ağzınıza almadan önce “destur” demeniz gerekir(!) Mitinglerde boy gösteren, “Sarıkız” ve “Ayışığı” adlı darbe girişimlerinde de adı geçen, eski Jandarma Genel Komutanı ve Atatürkçü Düşünce Derneği Başkanı, emekli bir Orgeneral, benzer dernek faaliyetlerinde öne çıkan, eski Ege ve 1. ordu komutanı, emekli bir Orgeneral (etti mi iki), bir Gazete’nin Ankara Temsilcisi ve Ankara Kethüdası gözaltına alındı. Bunlara bir de aranması devam eden zanlıları ekleyiniz. Şimdi herkes meraklı bir bekleyiş içerisinde… Şimdi ne olacak? Ne yani, bunca isim "anayasayı bilfiil silah zoruyla değiştirmeye teşebbüs etmek üzere, terör örgütü oluşturma" suçlamasıyla mı yargılanacak? Hem de eskiden görevi, “anayasayı korumak ve kollamak” olan kişiler mi? Buna altı yaşındaki çocuk bile güler(!) Nitekim gülmekteler…

Buraya kadar anlattıklarım işin hikaye kısmıydı. Bundan sonra yazacaklarım ise, tarihe not düşmesini temenni ettiğim, “Celladıma Gülümserken Çektirdiğim Son Resmin Arkasındaki Satırlar”…

Bu nasıl bir devlettir ki, içinde kirli hesaplaşmalar, çıkar çatışmaları olsun? Bu nasıl bir istihbarattır ki, olan biteni saklama ve gizleme gayreti içinde olsun? Bu nasıl bir ordudur ki, içinde bir grup plan yapsın, diğer bir grup da bu planları dışarı sızdırsın? Bu nasıl bir medyadır ki, daha iddianame ortada yokken bir taraf avukatlık, bir taraf hakimlik ve bir taraf da cellatlık konumuna geçsin? Bu nasıl bir halktır ki, geçmişte yaşadıklarını unutup, bu ülkenin geleceğini mundar etmek isteyenlere alkış tutsun?

Kim ne derse desin, bu ülke ikiye bölündü. Herkes bu davaya taraf yapılmak isteniyor. Her iki kutup da, insanlara üzerinde “saflarını” belirlemeleri için baskı kuruyor. Ben bu davanın ne tarafıyım, ne de tarafçısıyım. Olan biten mide bulanırcı… “Ateş olmayan yerden duman çıkmaz” misali, böyle büyük isimlerin savcı karşısına çıkartılması bile, bu saatten sonra hiçbir şeyin eskisi gibi olamayacağının kanıtıdır. “Ya gerçekse?”, “ya değilse?” gibi soruların kafamda yer işgal etmesini istemiyorum. Lakin kesin bir çözümün varlığına da inanmıyorum.

Bu ülkede “Gladio” vardı yoktu mevzusuna girmek dahi istemiyorum. Zira, var olan darbelerin varlığı bana yeter. Ama bu halka yetmemiş anlaşılan! Darbeyi istemek, darbeden yana olmak, darbeciyi alkışlamak… Bunlar, hayatım pahasına yanaşmayı arzulayacağım şeyler değil. Ben Cumhuriyet’in özüne inanmamış cumhuriyetçilerden olmayı kendime hak görmüyorum. Demokrasiyi işlerine geldiği gibi anlayanlardan olmak da istemiyorum. Hele ki hakkımda - yüz kızartıcı suçu da geçtim - "anayasayı bilfiil silah zoruyla değiştirmeye teşebbüs etmek, üzere terör örgütü oluşturma" savıyla dava açılacakken, Atatürk’ün adını kullanıp işin içinden çıkmayı, kendime hiç mi hiç yediremem. Bir de bu lafların üstüne, evimin gizli kasasından çıkan üç milyona yakın nakit paranın (merkez bankası mübarek) tek bir banknotunun bile üzerinde, çok sevdiğim Ata’mın fotoğrafı ve çok sevdiğim Cumhuriyet’imin Merkez Bankası’nın amblemi olmazsa… Demokrasiyi sevmek de, böyle bir şey olsa gerek.

Generallerin darbe suçlamalarıyla tutuklanmasına anlam veremeyen ve yargının yapılan bu yanlıştan derhal dönmesini isteyenler, bu ülkede daha önce yapılmış darbelerin, siviller tarafından yapıldığını mı düşünüyor acaba? Anlaşılan, bu ülkede silah zoruyla değiştirilen sadece anayasa değil, aynı zamanda hafızalarmış. Pek tabi ki, böyle bir suçlama yapılacaksa, “bunun içinde asker de olabilir, medya da olabilir, siyasetçi de olabilir, akademisyen de olabilir, iş adamı da olabilir” demeye dilim dahi varmıyor. Üç beş kişi bir araya gelip “hadi darbe yapalım” demiyor netekim! Bu işin de bir yolu yordamı vardır herhalde?

Tarihten alıntıdır:

“…Tamam şimdi darbe gerçekleşti, her şey tamam. Hükümet elimizde, her şey kontrol altında dedik. Ama sonra biraz vakit geçince, ee şimdi ne olacak diye düşünmeye başladık. Memurun maaş zamanı gelmiş işlerin yürümesi lazım, hiç birimiz ne yapacağımızı bilmiyoruz…”

Hepsi bir yana Savcı’nın durumuna acıdım. Adamcağız zırhlı makam aracıyla evden işe, işten eve… Öğlen yemeklerini evinden getirdiği – ve içinde büyük ihtimal, eşinin akşamdan hazırladığı yemekler olan – sefer tasından yemeye başlamış (afiyet olsun). Onu da geçtim, gelen misafirlerine ikram edeceği çayı, kahveyi, yıllardır müdavimi olduğu savcılığın çay ocağından söylemek yerine, kendi elleriyle hazırlar olmuş (ellerine sağlık). Türkiye Cumhuriyet’inin ve – bana göre - dünyanın en kapsamlı davasını (2500 sayfa) kararlılıkla sürdüren Savcı’ya; “Bir senedir hiçbir şey açıklanmadı. Nerede bu iddianame?” diye baskı kurmaya çalışanlara söyleyecek sözü olan, bir gün çıkacaktır elbette…

Gözaltına alınan isimler “kaymak tabakası” olunca, rutin tutuklama işlemleri pek bir esnek olmuş. Zira, biri hariç hiçbirine kelepçe takılmadı (zaten öyle bir durum da yakışıksız olurdu). O kişi de “halka ve olaylara tercüman” olması gereken bir gazetenin Genel Yayın Yönetmeni… Merkeze kelepçeleriyle girdi, kelepçesiz çıktı. Fakat bu olay bile birçok kişiyi rahatsız etmeye yetmişti. Aslında mevzuat açısından bir yanlış yoktu. Üslup ‘biraz’ ağır kaçmış olabilir(!) Neticede gazetenin Genel Yayın Yönetmeni, ‘sıradan’ bir vatandaş değil ya! “Gözaltına alınan diğer isimlere kelepçe takılmadı da, niye bu zatı muhterem, böylesine müşkül bir duruma sokuldu?” diye hesap sormaları – açık yüreklilikle söylüyorum ki - tuhafıma gitti. Üstelik bunu söyleyen kişiler, 1961 yılında – ekseriyetle - benim şu anki yaşlarımdaydılar. Eminim hepsi, elleri bağlı, ipe giden Adam'ı hatırlıyordur(?)

Bir başbakanın idam edildiği, 18 yaşını doldurmamış gençlerin idam sehpalarına çıkarıldığı - buna müteakip, 30,000 insanımızın ölümünden sorumlu olanların devlet eliyle beslendiği - bir ülkede, emekli askerlerin tutuklanmasına anlam veremeyen ve hayret edenlere, bilmukabele, ben de anlam verememekte ve hayret etmekteyim.

Bu ülkede adalet varsa, herkes için aynı olmalıdır. Ama bu ülkede “hukuk” geçerli olduğu için, mahkemelerimiz katilleri, hırsızları, tecavüzcüleri ve darbecileri serbest bırakmaktadır. Tabi bir de genel aflar kapsamında “Rahşan Affı” var. Onunda kalbimizde yeri vardır(!)

Fillerin ülkesinde çimen olmayı reddeden nesillere ithaf olunur…

“Hayatımda hep bir şeyi değiştirmeyi hayal ettim. Önce kendimi, sonra ailemi, sonra çevremi, sonra ülkemi… Gördüm ki aslında her şeyim meğer önceden değiştirilmiş. Kendim değiştirilmişim, ismim farklıymış. Ailem değiştirilmiş, ailem farklıymış. Çevrem değiştirilmiş, çevrem farklıymış. Ve ülkem… Çoktan değiştirilmiş, dönüştürülmüş, kapana kısılmış.

Ben dünyanın çok yerini gördüm hakim bey, çok insan tanıdım. Ben bizim insanımız gibisini hiç görmedim. Bu kadar iyi kalpli, bu kadar temiz, bu kadar yetenekli, bu kadar becerikli, bu kadar saf ve bu kadar akıllı bir millet görmedim. Ama bu kadar sömürülen bir millet de görmedim. Bu milleti sömürenlere bakıyorum, çapları şu bizim Erhan’ın köyde otlattığı koyunlar kadar bile değil. Ama uşaklıklarının karşılığını iyi aldıkları gibi, uşaklığı da layıkıyla yerine getiriyorlar. Siz bana diyorsunuz ki bunları gör, duy, anla ama sus! Anlatma! Ve kabul et! Ve değiştirme! Müdahale etme!

Ben bir devlet terbiyesi aldım, devlet geleneği ile yetiştirildim. Bu geleneklerin, bu terbiyenin içinde de şüphesiz değiştirmek istediğim hususlar var. En başta devletin milletten üstün tutulması. Çünkü buna gerek yok. Bu millet, devletini baş tacı etmiş. 16 kere devleti yıkılmış, 17. kez devlet kurulmuş. Şimdi siz beni devleti yıkmaya çalışmakla suçluyorsunuz. Bu bir iftiradır! Anayasal düzeni değiştirmeye çalışmakla suçluyorsunuz. İsnat edilen bu suçun muhatabı ben değil; 1960’da 1980’de silah zoruyla anayasayı değiştirenlerdir! Anayasayı yıkıyorsan, iktidarı ele geçiriyorsan kahramansın. İktidarı ele geçiremiyorsan hainsin! Hain ile kahraman arasındaki farkı mahkemeler değil, tarih belirler.

Tarihe nerden bakacağız? 1907’den tarihe bakarsak Enver Paşa eşkıyadır, 1908’de hürriyet kahramanı, 1914’te başkomutan vekili, 1918’de sürgün bir mağlup komutan, 1923’te vatan haini! Şimdi bana bugün söyleyeceğinizin, vereceğiniz hükmün, tarih açısından hiçbir önemi yok...”

Guerilla Marketing

2008-07-01T05:19:00.047+03:00

Bir insanın günlük yaşantısını ele alalım: Ortalama bir insanın 8 saat uyuduğunu varsayarsak, insanların 16 saat boyunca dış çevrenin etkisine maruz kalacağı sonucu ortaya çıkar. Peki bu ne demek? Birçok kişi için farklı anlamlar ifade etse de, pazarlama açısında bu süre çok önemlidir. Çünkü “pazarlama ömrü” bu süreyle kısıtlıdır (tabi ki “dreaming marketing” diye bir şey bulunmadıkça). Bu süre zarfında insanlar dış etkenlere karşı görsel ve işitsel olarak duyarlıdır.

Hedef kitlenin görebileceği ve duyabileceği bütün alanlarda varolmak esasına dayanan gerilla pazarlama, şaşırtıcı ve sıra dışı uygulamalarıyla tüketicinin ilgisini cezp etmeyi amaçlar. Birçok örneğinde görüldüğü üzere, yaratıcı zeka ve sanatsal ruh ön plandadır. Genelde tanıtım ve pazarlama maliyetlerinden kısıp “ucuza kaçmak” için kullanılsa da, piyasanın getirdiği rekabet sebebiyle her firma için kaçınılmaz olmuştur. Elbette ki geniş kitlelere yayılma açısından görsel ve yazılı medya araçları kadar etkili olmasa da, nüfuz ettiği bölgede akılda kalıcılık ve marka değeri gibi hususlarda oldukça tesirlidir. Bu sebeple küçük ve orta ölçekli işletmelerin can simididir.

Yaratıcı zeka ve sanatsal ruh ön plandadır demiştik. Aslında bu açıdan bakıldığında bir pazarlamacıdan çok, bir sanatçının ya da tasarımcının tatbik edebileceği bir uygulama gibi görünmektedir. Başarılı örneklerine bakacak olursak pek de yanlış bir tespit sayılmaz.

İnsanın kötü bir huyu vardır: hep başarılıyı örnek alır. Oysa ki başarısız örnekler de bizi o konu hakkında fikir sahibi yapabilir. Gerilla pazarlamada da bu böyledir. Genelde global düşünüp, yerel davranan firmaların, gerilla pazarlama uygulamalarında başarısız olduğu gözlenmektedir. Bunun nedeni gerilla pazarlamanın özüne ve ruhuna aykırı hareket ediyor olmalarıdır. Oysa ki, “her strateji, her yerde aynı sonucu vermez” felsefesini göz önünde bulundurmak gerekir. Nişantaşı’nın mozaik caddeleriyle, Üsküdar’ın “Arnavut kaldırımlı taş sokakları” arasındaki farkı idrak edemeyen bünyelerin bu konudaki eğilimleri, gerçekten insanı hayrete düşürecek cinsten… Gerilla pazarlama açısından Türkiye, potansiyelinin çok altındadır. Dünyadaki uygulamalara bakacak olursak bizim insanımız için fazla cüretkar olduğu kanısına varabiliriz. Büyük ihtimalle de firmaların çekindikleri husus da budur. Kimine göre geleneklerimizden, kimine göre ise tabularımızdan kaynaklanan sebeplerden dolayı, gerilla pazarlama, tuvaletlerdeki reklam panolarına mahkum edilmiştir. Oysa ki Türkiye bu alanda bakir bir ülkedir ve işlenmeye müsaittir. Sokakta yürürken bile bunu rahatlıkla görebiliriz. Görmek tek başına çözüm değil elbette. Bakmak, incelemek ve araştırmak da gerekiyor. Esasen gerilla pazarlamanın çıkış noktası tam da buradan başlıyor.

Gözlemlerimiz hayatımızın en önemli kısmını kapsamaktadır. Hayatı anlamak kolay değildir tabi ki, hatta esas olay da budur zaten (gerçi birçoğumuzun ömrü de yetmiyor buna). Lakin hayatı ve insanları gözlemlemek, görme duyusunun yitirmemiş ve gördüklerini akıl süzgecinden geçirebilecek fikriyata sahip bireyler için çok da zor olmasa gerek. Bir nevi hayatın boşluklarını doldurmayı hedef alan gerilla pazarlama, en sivri örneklerinden tutun da, “şerefsizim benim aklıma gelmişti” hissiyatı uyandıran çalışmalarıyla, her an her yerde karşımıza çıkabilmekte. Başarılı bulduğum örnekleri paylaşmak isterim:

İşte ülkemizin gerilla pazarlama olayı budur. Fazlasını çok nadir görürsünüz. Gerçi bu kadarı bile neyimize yetmiyorsa? 3M Privacy Filter. Yer: London

Karate-Kid'lerle, Van Damme'larla, Jet Li'ler büyüyen bir kuşak olarak, olur olmadık yerlerde ninjalığımız tutabilir. Hele ki bir "siyah kuşak" görmeyelim... Bu karşı konulamaz dürtüyü kurcalama gayesinde bulunan National Geographic kanalı, dövüş sanatları haftasıyla ilgili programı için, bir tanıtım aktivitesinde bulunmuş. Neticesinde 150 adet kara kuşak şehrin muhtelif yerlerine asılmış. Elinize, yumruğunuza, tekmenize sağlık. Os! Yer: Lizbon

"Renklileriniz karışmasın" temalı Rei deterjan tanıtımı. "Stop colors from bleeding". Extreme bir olaydır. Türkiye'deki reklamcılar siz sakın böyle şeyler demeyin! Maazallah beyin devreleriniz yanar. Hem "Ayşe Teyze" neyimize yetmiyor değil mi? Yer: ? Almanya

Mondo Pasta isimli makarna firmasının Almanya'da yaptığı, ve bizim 40 fırın ekmekten daha fazlasını yememiz gerektiğini anlatan aşmış çalışma. Gerçi ekmek bulamazsak "pasta" yeriz, değil mi?

Faaliyetlerini Hindistan'da sürdüren Explorers & Adventurers isimli tırmanış kursunun "haydi çocuklar tırmanışa" temalı uçuk tanıtımı. Çocuğun nereye baktığına dikkat ederseniz reklamın başarısını daha iyi anlamış olursunuz sanırım. Yer: Mumbai

Ucuza uçmanın yollarını arayanlar için AirAsia tarafından hazırlanmmış çalışma. Yaratıcı bir reklam olmanın ötesinde, gerçeklik payı da yok değil. Yer: Jakarta

Adrenalin Boardshop firması tarafından "Live The Adrenaline" sloganıyla yürütlen kampanya çerçevesinde otobüslerde ayakta giden yolcular hedef alınarak örnek bir gerilla pazarlaması ortaya çıkmış. Yer: Santiago, Şili

Quentin Tarantino'nun ‘Death Proof’ filmin DVD promosyonu. Tam bir "Tarantino alameti" Yer: Amsterdam

Almanya'daki ticari taksilerin renkliliği bile bizleri hayrete düşürecek cinsten. Zannımca cam sileceğinin pazarlamada kullanılması açısından ilk örneği. Bu tecrübeyi bizlere yaşatan Pringles ailesine hürmetler... Yer: Hamburg

Desperate Houswifes dizisinin Fox Live televizyonunda yayınlanacak 4. sezon gösterimin tanıtım kampanyası. Yer: Lizbon

Almanya'nın Düesseldorf Magics basketbol takımının altyapı seçmeleri için hazırladığı kampanyanın renkli görüntüleri... Almanya'da basketbol geri planda kalmıştır. Her mahallede çim saha olan bir ülkeye göre basket potası bulmak pek mümkün değildir. Büyük ihtamalle buna bir göndermede bulunarak teşvik edicilik amaçlanmıştır. Bu gazla yakında yeni Nowitzki 'ler çıkması muhtemeldir. Yer: Düesseldorf

Son zamanların en popüler dizisi olan Prison Break'in aynı adı taşıyan romanının tanıtım kampanyası. Prison Break bundan daha güzel nasıl ifade edilebilirdi ki? Yer: Paris

Yaptığı bütün reklam kampanyaları olay olan Nike'ın belki de "en çarpıcı" tanıtımı. Fazla söze gerek yok "just do it"!

Kot giyim markası Lee'nin hoş bir sokak çalışması. Boşlukları doldurmanın, yani "giydirmenin" en güzel hali bu olsa gerek. Yer: Paris

"Doğal saç boyası" iddiasından olan Keleston, doğanın renklerini kullanarak gerilla pazarlamanın daha ölmediğini ve hala ayakta olduğunu en güzel biçimde ispatladı.

İkea evlerimizi halletti şimdi de metro ve otobüs duraklarında (!) Yer 1: Tokyo Yer 2: New York

Fransa menşeili uluslararası yardım kuruluşu Médecins du Monde'nin evsiz insanlar için hazırladığı sosyal içerikli bir kampanya. Türkiye'de sosyal içerikli kampanya yaptıklarını zannedenler tarafından ibret alına. "Every winter, hundreds of homeless die on the sidewalks"

İtalyan içecek firması Chino tarafından hazırlanmış, sıcak bir yaz gününde insanların iradelerini yoklarcasına bir çalışma. Yer: Torino

Venedik'in en ünlü kumarhanelerinden biri olan Casinò di Venezia'nın, havaalanlarındaki bagaj bantlarını boş bırakmayıp, gerilla pazarlamanın müstesna örneklerinden birine imza atması takdire şayan olsa da, insanları ayaküstü kumara teşvik etmesi de bir o kadar esefle kınanmaktadır (!)

-Görürsün bak bavulum kırmızı 3'ün üzerinde gelecek.
+Cık! Bence siyah 15. Var mısın iddiasına?
-Varım anasını satiim! Nesine?

"Red Bull kanatladırır" solganının aşmış versiyonunu bu pisuvarda görebilmekteyiz. Aynı zamanda erkek olmanın zorluklarını da anlatan bir çalışmadır. Yer: NY

Alman saklama kabı üreticisi Rubin tarafından hazırlanan nadidede gerilla örneklerinden bir tanesi. "Keep it fresh with freshness bags by Rubin" Yer: Frankfurt

"Çirkin Betty" dizisinin Fransa'daki yayıncı kuruluşu Kanal 2'nin bir alışveriş merkezindeki gerilla hareketi. Gerçekten çok ayıp, çirkin de olsa o da bir insan(!) Ayrıca "kese kağıtlık" kız yakıştırması hiç hoş değil(!) Bunları siz ima etmiyorsunuz da ben kafamdan mı uyduruyorum? Bu insanlık dramının yaşandığı yer: Paris

İlk bakışta bir peyzaj çalışması gibi görünebilir. Lakin Lipton, neden büyük marka olduğunu bu çalışmayla bir kez daha gösterdi. Reklamdan çok sanat... Yer: Kahire

Axe'ın kışkırtıcı asansör reklamlarına alışkınız. Lakin piktogramlar üzerinde yapmış oldukları çalışma tam anlamıyla görsel bir şölen. Yaratıcı zeka ve sanatsal ruh işte burada peyda olmaktadır. Yer: NY

Bağlantılar

2008-07-01T03:14:00.006+03:00

markagiller - Ailenizin pazarlama blogu

Beynelmilel Münasebetler - Hafızası olmayan yere gitmeden önce, tarihin hafızasına birkaç not düşmek için…

Aceto Balsamico

Yeni Nesil Futbol - Yerli-Yabancı Geleceğin Yıldız Adayları

[BRAND BOX]

3N, 1K

FARKETING - Pazarlama ve fark yaratmak üzerine...

marketallica - Pazarlama trendleri ve yeni iş fikirleri

markethink - Pazarlama danışmanlığı ve pazarlama yönetimi hizmerleri

Marketing Türkiye

marketingma - Marketing&Management

Pazar Akademi - Müşteri Aşıkları

PAZAROLA!

Reclamlar

The Key Moments of Euro 2008

2008-06-30T03:55:00.022+03:00

İsviçre ve Avusturya'nın ev sahipliğini yaptığı Euro 2008 heyecanı, Almanya - İspanya finaliyle sona erdi. 7 Haziran'da İsviçre - Çek Cumhuriyeti maçıyla başlayan ve birbirinden güzel maçlara sahne olan turnuvanın final karşılaşması, Avusturya'nın başkenti Viyana'da oynandı. Tarihinde birçok unutulmaz maça tanıklık etmiş Ernst Happel Stadyum'u, bu gece oynanan final karşılaşmasıyla bunlara bir yenisini daha ekledi.

Kulüp takımlarıyla kazandığı başarıların aksine milli takım düzeyinde istenilen seviyeyi yakalayamayan İspanya, 3. finale yükseldiği Avrupa Futbol Şampiyonası'nda son finalini Fransa’ya karşı 1984'de oynamış ve 2-0 kaybetmişti. Almanlar turnuva takımı olduklarını bir kez daha ispatlayarak, 3 kez şampiyon oldukları kupada 6. kez final oynama başarısını gösterdiler. En son Euro 96'da şampiyon olan Almanya ile 1964 yılında ev sahipliğini de yaptığı turnuvadan bu yana kupa sevinci yaşayamayan İspanya arasındaki karşılaşma, otoritelerin de favori gösterdiği üzere, İspanyolların üstünlüğüyle sona erdi. Karşılaşmanın tek golü, 33. dakikada "Baby Face" lakaplı Fernando Torres tarafından kaydedildi. 44 yıllık hasrete son veren İspanyollar kupayı, 84'de Paris’te kaybettikleri final maçında Fransa'nın kaptanlığını yapan, aynı zamanda da gollerden birinin sahibi olan, şimdiki UEFA başkanı Michel Platini'nin elinden alarak hoş bir enstantaneye tanıklık etmemize vesile oldular. Şampiyon İspanya'yı tebrik ediyor, böylesine büyük organizasyonların ülkemizde de düzenlenmesini temenni ediyorum.

İki takım finale gelene kadar turnuvada boyunca yaşanmış önemli anları, pozisyonları ve golleri içeren güzide bir çalışma ile sizleri baş başa bırakıyorum. Böyle bir turnuvaya katılmanın ve katılmanın da ötesinde "damga" vurmanın ne demek olduğunu, bu videoyu izlerken daha iyi anlayacaksınız. İşte turnuvanın kader anları:

Kurtlar Vadisi The Simpsons

2008-06-28T03:24:00.012+03:00

http://youtube.com/user/m4st4do99

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 1 trailer

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 1

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 2 trailer

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 2

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 3 trailer

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Kurtlar Vadisi The Simpsons episode 3

_______________________________________
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

To Be Continued…

http://youtube.com/user/m4st4do99

Gary Lineker'in Kulakları Çınlasın

2008-06-28T02:43:00.023+03:00

"Football is a simple game; 22 men chase a ball for 90 minutes and at the end, the Germans win."

Gary Winston Lineker

Germany:3 - Turkey:2

Five of The Best Goals in the Group Stages of EURO 2008

2008-06-28T02:28:00.012+03:00

Euro 2008 grup maçlarında atılan en iyi 5 gol...
İçlerinden bir tanesinin anlamı bizim için çok büyük!

Kapitalizmin Çarkları Arasında “Tuzla” Buz Olan İnsancıklar

2008-06-28T01:12:00.007+03:00

Son zamanlarda gemi inşa sanayisinde bir patlama yaşanıyor. Dünya genelinde etkili olan bu durum, 2002’den beri süregelen global ölçekli büyümenin ve artan uluslararası ticaretin bir neticesi. Ticaretin % 90’ının gemiler vasıtasıyla yapıldığını düşünecek olursak, gemi inşa sanayisini ne kadar önemli bir sektör olduğunu daha iyi idrak edebiliriz.

Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından alınan kararlara göre, 15 yaşın üstündeki gemilerin ve 2015’ten itibaren uygulanacak yeni kurallar çerçevesinde tek cidarlı gemilerin ticaretten men edilmesi kararlaştırıldı. Bu durum, global ölçekli ticaret yapacak filolara olan talebi arttırdı. 2013 yılına kadar dünya üzerindeki bütün tersanelerin siparişleri dolu durumda. Geleceği ve sipariş garantisi sağlama alınmış bu sektöre Türkiye de kayıtsız kalamadı ve 2003 yılında başlattığı üretim artışıyla pazardan pay kapma yarışına girdi. Fakat üretim arttırılırken, kapasitede bir değişim meydana gelmedi. Yani aynı işçiden daha fazla verimlilik sağlanma yoluna gidildi. Çünkü maliyeti arttıran en önemli unsurlardan biri olan işçi gücünü ucuza getirmek, Türkiye’yi global pazarda daha rekabetçi bir konuma taşıyordu. Bu şartlar altında siparişleri kaçırmamak ve teslimatları zamanında yetiştirmek adına çalışanlar daha ağır baskı altına alınmıştır. Bu bağlamda taşeronluk sistemi tersane sahiplerinin işine gelmiştir. Maksimum kazanç, minimum maliyet zihniyetiyle yola çıkmış kapitalist bir düzen içerisinde bu gayet olağan bir durumdur. Bütün bir işin, bölünerek alt kademelerdeki işverenlere sipariş edilmesi esasına dayanan taşeronluk sistemi, emek maliyetinin düşük olduğu üçüncü veya ikinci dünya ülkelerinin gerçeğidir. İnsanların yerinden, yurdundan, toprağından şehirlere sürülüp, “modern köle pazarları”ndan toplanıp fabrikaların, tesislerin, tersanelerin ve makinelerin kölesi konumuna getiren durumu hazırlayan sosyal ve ekonomik koşullar, nedense hep patronların istediği doğrultuda gelişmiştir. Göçler neticesinde, hep kendinden bir sonra gelene daha fazla yük ve daha zor koşullar sunan bir yaşam tarzı oluştu. Bu atmosferi Tuzla gibi yerleşimi sanayiye dayanan bölgelerde solumak mümkündür. Günün 24 saati çalışmanın durmadığı Tuzla’da çoğu işçi 3 vardiya çalışmak durumunda kalıyor. En ağır, tehlikeli ve zor şartlarda çalışmalarını da hesaba katarsak bunun normal bir insan bünyesinin kaldırmasının imkansız olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Esnek çalışma saatleri, bir yandan işçileri zor durumda bırakırken, öte yandan işten çıkarılma korkusu bunu zaruri bir hale getiriyor. Tehlike arz eden bir iş olması hasebiyle, çok geniş çapta güvenlik önemleri alınması gerekirken, Tuzla’da insan hayatı yok pahasına harcanıyor. En sıkı denetimlerden, en titiz bakımlardan geçirilmesi gereken birçok ekipman, maliyetleri yükselttiği gerekçesiyle yenilenmiyor, tamir edilmiyor. Bunlar bir yana, en basitinden baret, ayakkabı, iş giysisi gibi bireysel güvenlik tedbirleri dahi alınmıyor. İşin fiziki koşulları bir yana, sosyal ve ekonomik boyutlarını ele alacak olursak, işin vahameti daha da ortaya çıkıyor. Tersanelerde %80’den fazla sigortasız işçi çalıştırılıyor. Sırf daha makul bir maaş için insanlar gece gündüz çalışmak durumunda bırakılıyor. Öteki türlü kapı dışarı edilmeleri an meselesi. Ücret konusu bir yana, işçiler açısından servis ve yemekhane hizmetlerinden mahrum bırakılmaları da apayrı bir dert. İnsani şartlar altında çalışmak gibi en temel hakları bile hiçe sayılan bu işçilerin seri cinayetler şeklindeki ölümlerine göz yumulması da cabası. Maliyet çıkarır diye güvenlik önlemi almayı külfet olarak görenlerin, işçi ölümlerinden dolayı kaybedilen iş zamanının faturasını çıkarmaları da ayrı bir muamma!

Verilere bakıldığında tablo korkunç bir hal almakta. İnsanlar hayatlarını kazanmak için mi çalışıyor, yoksa kaybetmek için mi? Hayatlarını idame ettirmek için çalıştıkları işte, hayatlarından olma riskiyle karşı karşıya olmak, nerden bakarsanız bakın tutarsızlık teşkil etmektedir. İşçilerin seslerini duyurma çabaları, gün sonunda içlerinden birinin sessiz çığlıklar arasında ölmesiyle son bulmakta. Çünkü onları ne kamuoyu, ne patronlar, ne de devlet muhatap kabul ediyor. Tersanelerde çalışan taşeron işçileri temsil eden LİMTER-İŞ, hükümetçe yetkisiz sayılıp sesi kısılıyor. Bir milletvekili meclis kürsüsüne çıkıp, iş kazalarındaki ölümlerin dünya ortalamasında olduğunu belirtip yüreklere su serpiyor(!) Sonra bir bakıyoruz ki bu milletvekilinin ailesi tersane sahibi. Başbakanın oğlunun gemicik(!) sahibi olduğu bir ülkede, tersane sahibi akrabaları olan bir milletvekilinin kürsüye çıkıp, “ölümler normal” demesi kadar normal bir durum olamazdı herhalde(!) Devletle sermaye arasındaki bu iç içe geçmişlik, bu tutkal kıvamındaki sırnaşık ilişki karşısında sorunlara köklü ve kalıcı çözümler getirilmesini beklemek, ütopyanın “Romanya’dan yukarı, Almanya’dan aşağıda bir ülke” olduğunu söylemek kadar abesle iştigaldir. Göstermelik icraatlar, pansuman kıvamındaki yaptırımlar sorunun örtbas edilmesinden, kamuoyunun zihninden silinmesinden başka bir şey değildir. Sorunun temeline inmek demek, devletle sermaye arasındaki yoğun ilişkinin kezzap dökülerek çıkartılması demektir. Kaldı ki bu, mevcut düzenin ve işleyişin bir kalemde silinip atılmasıdır. Liberal ekonomi açısından bu durum, tahayyül bile edilemez. Kapitalizmin çarkları döndükçe kazanan hep patronlar ve devlet olacak. Çarklar arasında “tuzla buz olmak” ise insancıkların kaderi olarak ilan edilecek. Tuzla için de bundan öte bir söz söylenemez.

Euro Classics: Top 10 Goals

2008-06-27T22:53:00.012+03:00

Bir Avrupa Şampiyonası'nın daha sonuna geldik. Tüm futbol severlere keyif vermesini temenni ettiğim Almanya - İspanya finali bizleri bekliyor. Futbolun meyvesi goldür. Dilerim her iki takım da bizlere golsüz, zevksiz, tatsız tutsuz bir maç izlettirmez.

Bu turnuvada birbirinden güzel goller atıldı. Unutulmazlar arasına girecek sansasyonel maçlar oynandı. Her turnuvada olduğu gibi bu turnuvada yeni yıldızları futbol piyasasına sundu. Bizim açımızdan ilkler yaşandı. Euro 2008'de ilk kez yarı final oynayarak final umutlarımızı bir sonraki büyük turnuvaya, 2010'da Güney Afrika'da düzenlenecek olan Dünya Kupası'na taşıdık. Bir sonra ki büyük heyecana kadar bekleyemeyenler için teselli olması ümidiyle, karşınızda Avrupa Şampiyonası tarihinin gelmiş geçmiş en güzel 10 golü (4 numara favorim):

Sloganlar Top 10

2008-06-27T18:31:00.052+03:00

Hayatın her an her yerinde duyulması muhtemel çeşitli sloganlar, mottolar, özdeyişler, vecizeler ve aforizmalar, bilinçaltının dışa vurumunda önemli bir etken olmakla birlikte, alışkanlıklarımızın oluşumunda da esas teşkil etmektedir. Bütünün, dolaylamalara ve gereksiz detaylara girilmeden - kısa ve öz bir şekilde - ifade edilmesi olarak da tanımlayabileceğimiz slogan, bu özelliğiyle, insanoğluna her daim çekici ve cazip gelmiştir. Sıkça karşımıza çıkan “kendinizi bir cümle (kelime) ile tanımlayın” ifadesi, bu tezin ispatı niteliğindedir.

Günümüz pazarlama unsurları arasında olmazsa olmazlardan olan sloganlar, marka isminden, kimliğinden, stratejisinden, vizyonundan ve misyonundan bağımsız düşünülemez. Kulağa ve göze hoş gelmesi, markayı çağrıştırması, akılda kalıcı, müstesna ve spektaküler olması açısından güçlü bir armoniye sahip olan sloganlar – ekseriyetle – başarıya ulaşmaktadır.

Üzerinde sıkça durulması ve hassasiyetle değerlendirilmesi gereken bu hususta, uzun ve detaylı bir araştırmanın varlığına ihtiyaç duymam hasebiyle fasılasız bir yazı dizisi hazırlamayı uygun gördüm. Envai kategoride hazırlamayı planladığım incelemelerimin ilki nostaljik sloganlar. En genci 10 yaşından fazla olan bu sloganlar, reklam ve pazarlama tarihimizin temellerini oluşturmaktadır. Tabi ki yüzlercesi içinden seçim yapmak oldukça zor. Kriterlerin subjektif olduğunu da belirtmeme gerek yoktur. Ancak okudukça kendinizden ve hatıralarınızdan bir şeyler bulmanız olasıdır. İşte en başarılı olduklarını düşündüğüm “En İyi 10 Nostaljik Slogan" (10'dan 1'e):

10. Her genç kızın rüyası (Zetina Dikiş Makinesi) : Çekler tarafından üretilmiş unutulmaz dikiş makinesi. “Zamanının her genç kızında” mevcuttur. Evlerin bir köşesinde dantelli bir örtüyle muhafaza edilmektedir. Antika değeri vardır.

9. Boyacının aşkı (Merbolin) : “Merhaba merbolin merhaba… Merhaba doğanın renkleri merhaba…” diye başlayan bir reklam müziğine sahip boya markası. Lakin televizyonların siyah beyaz olmasından dolayı ikilem içinde kalmıştır. Maalesef o zamanlar doğanın renkleri sadece iki renkten oluşmaktaydı. Bu anlamda “bahtsız bedevidir”. Ancak bu bile aşkın bitmesine engel değildir. Bitmedi de vesselam. Bu aşkı yaşayan istediğiniz boyacıya sorun, size anlatsınlar.

8. İçinizdeki dahiyi uyandırın (Commodore 64) : Dünyanın en çok satan bilgisayarı olması bu başarıyı ispatlar niteliktedir. Tabi o zamanlar Microsoft yoktu. Sanırım Bill Gates denen dahi de bunlardan kullanmıştı. Günümüz veletlerinin yüzüne dahi bakmayacakları, yaşı 25’in üstünde olanların ise en büyük tutkusuydu. 0.9 mhz işlemci, 64kb hafıza, 160x200 çözünürlük, 16 renk, 8 bit ses, kafa ayarı… Bunlar 80’lerin çocuklarının hatırlayacağı ve yüzlerinde hafif bir tebessüm bırakacağı şeyler.

7. Önce hüplet, sonra gümlet (Capri Sun) : Sırf bunu patlatmak için satın alan beri gelsin. Çocukluğumuzun en büyük eğlencesi. Market raflarında içmek amacı dışında aranılan tek içecek olma özelliğine de sahiptir. Reklam müziği unutulmaya yüz tutsa da, sloganı bugün bile hafızalardadır.

6. Yok aslında birbirimizden farkımız; ama biz Osmanlı Bankası'yız (Osmanlı Bankası) : İlk olarak “Otoman Bank” İngiliz ortaklığıyla 1856’da kurulan, 4 şubat 1863’te yeni kimliği “Bank-ı Osmanî-i Şahane” adıyla 1924’e kadar devletin merkez bankası olarak görev yapmış asırlık bir çınar, daha başka nasıl anlatılabilirdi ki? 21 aralık 2001'de Garanti Bankası bünyesine dahil olana dek faaliyetlerine bu slogan ile devam eden banka, köklü geçmişini ancak bu kadar güzel ifade edebilirdi.

5. Onyüzbin milyon baloncuk yuttum (Fruko) : Bu hayatta hangimiz onyüzbin milyon baloncuk yutmadık ki? Kıvırcık saçları, güzel gülüşü ve oyuncak ayısı “Aliş” ile gönüllerimizde taht kuran küçük sevimli kızı hangimiz unutabilir ki? 5 yaşındaki bir kızın rakamsal mantıksızlığı bizlere ne kadar hoş gelmişti. Gerçi hanım kızımızın 19 yaşında tekrar kamera karşısına geçtiği reklamın yeni versiyonunda da yer alan aynı slogan, pek çokları üzerinde aynı etkiyi bırakmayı başaramadı. Bu da bize çocukken tadını aldığımız şeylerin bir daha aynı olamayacağını bir kez daha göstermiş oldu.

4. Eskimiş çoraplarınızı atın, atamazsanız paspas yapın (Jill) : Gerçekten de evdeki çorapları paspasa dönüştürmüş, lakin sonunda paspas dahi olamamış çorap markası. Zamanın en etkili sloganlarındandır. Hatta milat olarak da kabul edilir. Varlığıyla sonsuza kadar anılması ve hatırlatılması gereken slogandır.

3. Mintax'la canım Mintax'la (Mintax) : “Markayla özdeşleşmiş ürünler” içinde apayrı bir yeri vardır. Bana göre ise en başarılı örneklerinden biridir. Önünde saygıyla eğilmek gerekir.

+Nasıl becerdin?
-Mintaxla canım Mintaxla... Mintaxla canım Mintaxla...

2. Çakar çakmaz çakan çakmak (Tokai) : Hakkında bir sürü iğrenç espri yapılmış (özellikle de erkekler tarafından) unutulmaz çakmak markası. Fazla söze gerek yok “zzzt tokai!”

1. Aganigi naganigi (Fiskobirlik) : Fındık Tanıtım Grubu`nun (FTG) iç piyasada fındık tüketimini artırmak amacıyla başlattığı reklam kampanyalarının efsane sloganıdır. Yeryüzüne bundan daha etkili bir reklam sloganın geldiğine ve gelebileceğine inanmıyorum. Fındık denilince akla ilk gelen şey bu slogan ise, olay budur ve bundan ötesi düşünülemez demektir. Son olarak “her gün bir avuç fındık iyi gelir”. Yiyiniz…

Jüri Özel Ödülü:

Hunharca güldüren hain dergi (Pişmiş Kelle) : Eskiden bu işi hakkıyla yerine getiren, şimdilerde ise hatırlayanlar için hoş bir anı olmaktan öteye geçemeyen bu güzide mizah dergisi için sizleri 1 dakikalık saygı duruşuna davet ediyorum.

*Resimleri büyütmek için tıklayınız

Mataramda Tuzlu Su

2008-06-27T00:38:00.010+03:00

West Indies, Kızıl Elma, İtaki, Maçin!
Uzun yola çıkmaya hüküm giydim.
Beyazların yöresinde nasibim kalmadı
yerlilerin topraklarına karşı suç işledim
zorbaların arasında tehlikeli bir nifak
uyrukların içinde uygunsuz biriyim
vahşetim
beni baygın meyvaların lezzetinden kopardı
kendime dünyada bir
acı kök tadı seçtim
yakın yerde soluklanacak gölge bana yok
uzun yola çıkmaya hüküm giydim.

Uzak nedir?
Kendinin bile ücrasında yaşayan benim için
gidecek yer ne kadar uzak olabilir?
Başım açık, saçlarımı ikiye
ortadan ayırdım
kimin ülkesinden geçsem
şakaklarımda dövmeler beni ele verecek
cesur ve onurlu diyecekler
halbuki suskun ve kederliyim
korsanlardan kaptığım gürlek nara
işime yaramıyor
rençberlerin o rahat
ve oturmuş lehçesinden tiksinirim
boynumda
bana yargı yükleyenlerin
utançlarından yapılma mücevherler
sırtımda sağır kantarı gizli bilgilerin
mataramdaki suya tuz ekledim, azığım yok
uzun yola çıkmaya hüküm giydim.

Bir hayatı, ısmarlama bir hayatı bırakıyorum
görenler üstünde iyi duruyor derdi her bakışta
askerken kantinden satın aldığım cep aynası
bazı geceler çıkarken
uçarı bir gülümseyişle takındığım muşta
gibi lükslerim de burada kalacak
siparişi yargıcılar tarafından verilmiş
bu hayattan ne koku, ne yankı, ne de boya
taşımamı yasaklayan belgeyi imzaladım
burada bitti artık işim, ocağım yok
uzun yola çıkmaya hüküm giydim.

İsmet Özel (Erbain)

Comeback King

2008-06-23T22:02:00.012+03:00

Son zamanların en sansasyonel markası: Türkiye.
ESPN spikerinin, Türkiye'nin yarı finaldeki rakibi Alamanya karşısına birçok sakat ve cezalı oyuncusundan yoksun çıkacağını belirttikten sonraki şu yorumu belki de herşeyin özeti; "Who cares? It's Turkey!".

Crotia:1 - Turkey:1 (1-3 on penalties)

"Kiri" Döndü, "Lavaş" Kayıp... Hükümsüzdür!

2008-05-30T08:44:00.021+03:00

80’li yıllarda çocuk olmanın bir takım alametleri vardır. Bunlardan biri de hiç şüphesiz "Lavaş Kiri" diye bilinen, 1921 yılından beri üretim yapan Fransızların ünlü peynir markası "La vache qui rit" (Gülen İnek)... 80 çocukluğunun peyniri olan La vache qui rit, tek kanallı dönemin reklamları arasında en akılda kalanıdır. Gerek “lavaş kiri, lavaş kiri, yumuşacık kaymak gibi, lavaş kiri!” diye ağızlara dolanan reklam müziği, gerekse küpeleri ve gülüşüyle romanları andıran ineği ile 80’lerin hafızasına kazınmıştır.

Günümüze geldiğimizde ise, bu markadan geriye hatıralardan başka bir iz kalmamıştı. Türkiye pazarından uzun süreli çekilmeleri, 2006’da eritilmiş peynir pazarında yüzde 80 pazar payı bulunan Karper Peynircilik’in yüzde 51’inin, La vache qui rit markasını bünyesinde bulunduran, Fransa’nın gıda devi Bel Group tarafından satın alınmasıyla son bulmuştu. Kurucusu Léon Bel’den bu yana 140 yıllık maziye sahip olan firma, bu satın alım sonrası pazardaki rekabeti fazlasıyla arttıracak gibi görünüyor. Faaliyetlerini 120 ülkede devam ettiren ve 2 milyar Euro cirosu olan Bel Group’un bu geri dönüşünde, hiç şüphesiz Türkiye pazarına yabancı olmamalarının payı büyük. 1980 sonrası Türkiye’sinde, Özal dönemi Serbest Piyasa Ekonomisi'nin - “chiquita muz” ile birlikte - en önemli sembollerinden biri olan La vache qui rit, serbest bırakılan ithalat ile Türkiye'ye ilk gelen gıda ürünleri arasında yer alıyordu.

Eski imajını yenileyerek (amiyane tabirle façayı düzelterek) “Kiri” markasıyla pazara giriş yapan firmanın beklentileri oldukça yüksek. Bu yüzden çok etkili bir tanıtım ve kampanya süreci yaşanmakta. Hâlihazırda televizyon ve radyolarda yayınlanan reklamlarıyla, 80’lerin çocuklarına hoş bir nostalji yaşatan Kiri, öte yandan rakiplerine diş göstermekten de geri kalmamaktadır. Yılların verdiği tecrübeye güvenen firmanın yeni hedefi olan 21. yüzyıl çocukları ise yeni markalarıyla kaynaşır mı bilinmez. Elbette ki yılsonu satış rakamları başarıyı ya da başarısızlığı yansıtacaktır. Şayet başarısız olunursa bir takım sebepler ve sorunlar aranıp, en kısa zamanda çözülmeye çalışılacaktır. Ben sene sonunu beklemeden, kendimce bir takım eleştirilerde bulunma gayreti içerisindeyim.

Öncelikli olarak marka adından söz etmek istiyorum. Kiri, La vache qui rit markasının tanınırlığına ve bu markaya duyulan güvene istinaden, hatırlanması ve akılda kalıcı olması gibi bir takım gerekçelerle seçilmiştir. Bir nevi okunduğu gibi yazılmasından ibarettir. Türkçe bir anlam ifade etmese de, bu ülkede sadece Türkçe konuşan insanların yaşamadığı gerçeğini hatırlatmama gerek yok herhalde? Neyse ben tecrübeyle sabit bir anekdottan hareketle mevzuu açıklığa kavuşturayım. Mardinli bir arkadaşımın evinde misafirlikteydim. Aile ortamında oturmaktaydık. Arada bir, açık olan televizyona göz atmaktaydım. 8 dakikalık reklam arasına girilmesiyle Kiri reklamı ekranda arz-ı endam etmeye başlamıştı ki, kanal evin büyüğü tarafından bir hışımla değiştirildi. İlk başta duruma pek bir anlam verememiştim. Fakat daha sonra 'Kiri'nin Kürtçenin “bel altı” kelimelerden biri olduğunu öğrendim. Çoluklu çocuklu bir aile ortamında, konuştukları dilde algılayabildikleri bir kelimeye karşı verilen bu reaksiyon, pek de anormal olmasa gerek.

Bu durumdan hareketle, belirlenen hedef kitlede bazı insanları ıska geçileceği ve bununda yılsonu satış beklentilerinin altında bir sonuç elde edilmesinde etken olacağı yönünde bir kanaate sahibim. Bu fikrimin oluşmasında elbette ki belli dayanak noktaları var. Bunlardan en önemlisi, adı sonradan “Tekzen” olarak değiştirilen, “Götzen” yapı marketi örneğidir. İnsanların, utandıklarından dolayı poşetlerini ellerinde taşımaya çekindikleri, dolmuşlarda adını söyleyemedikleri için bir durak ötede inip yürüdükleri bir ülkede, Kiri konusunda da aynı hassasiyetleri gösterecek insanlar da pekala mevcut. Açıkça ifade etmem gerekirse, sırf bu sebepten Kürt kökenli birçok vatandaşımız, raflarda çeşit çeşit peynir dururken Kiri markasını tercih etmeyecek. Burada Nostradamus’luk yapma niyetinde değilim. Fakat öngörülerim beni bu sonuca yöneltiyor.

Ürünün konumlandırılmasında da bir takım gariplikler mevcut. “d vitamini & kalsiyum” vurgusu, akıllara “Zaten süt ürünlerinin hepsinde kalsiyum ve d vitamini yok mu?” sorusunu getirmekle beraber; ürünü rakiplerinden farklı bir konuma oturma konusunda bir gayreti olmadığının da ispatı niteliğindedir.

Slogan konusuna değinmeden geçemeyeceğim. Kelimenin tam anlamıyla faciayla karşı karşıyayız. (Bu hususta oldukça müteessir olduğumdan, yapacağım değerlendirmeler de bir o kadar pervasız olacak.) “Kiri şimdi Türkiye’de!” sloganıyla tanıtılan ürün, kendini inkâr ederek bir çelişki yaşamaktadır. La vache qui rit markasıyla 80’lerin gönülünde taht kuran firma, Kiri markasını bu güçlü imajın temelleri üzerine inşa etmekten kaçınarak - bana göre - büyük fırsat tepmiştir. Benim tercihim, “Sürpriz! Biz geldik” temalı, uzun yıllar sonra ziyaretimize gelen akrabalarımızın sıcaklığı ve samimiyetinde bir “merhaba” şeklinde özetlenebilecek bir tarzdan yanadır. Zira aile markası olmak istiyorsanız, aileden biri gibi davranmalısınız. (Fazla burnu kalkıklık iyi değildir!) Ayrıca sloganın üslubu, tasvip edilemez hatalar zincirinin son halkası niteliğinde. İthalat yasağının kalktığı yıllarda kalma ve insanların “görmemişliğinin” tatmin edilmesi edebiyatı üzerine kurulu bu sloganı üreten kişiden ricam; kepenkleri indirsin, kilidi vursun ve bu işi bir daha yapmasın. “X artık Türkiye’de!” sloganı hem geçerliliğini yitirmiş bir kalıptır, hem de benim açımdan onur kırıcı bir mottodur. (Zira bu ülkede un da var, şeker de var, yağ da var! Geriye kaldı helva yapmayı bilen biri. Onu da bırakın bir bilen yapsın! Böylesine bayağı ve sakil işlerle bu ülkenin parasından ve zamanından çalmayınız. Gönül isterdi ki bu hararetli değerlendirmeyi yapmama sebep olan yanlışlar yapılmasaydı. Fakat görüldüğü üzere birilerinin yaptığı yanlış, diğerlerinin doğruyu bulmasını sağlıyor.)

Naçizane görüşlerim ve birikimlerim, Kiri’nin baltayı taşa vuracağını ve bir an önce durumu kurtarması gerektiğine kanaat getirmeme sebep olmuştur. Ben buradayım, yazım da burada. Neler olacağını bekleyip göreceğiz. Bakalım Kiri Türkiye’de umduğunu mu bulacak, yoksa bulduğuyla mı yetinecek?

Üniversite Hayatı Boyunca Özlemi Duyulan Hoca

2008-05-30T07:07:00.013+03:00

(Klasik olduğunu biliyorum ama) Sıcak bir yaz sabahıydı. Aylardan ağustos... Gün, sımsıkı örttüğüm pencerelerden ve perdelerden süzülerek, - 22 yıldır mütemadiyen her sabah olduğu gibi - rüyamın en tatlı yerinde beni uyandırma cüretini ve nezaketsizliğini bir kez daha göstererek asfalyalarımı attırmakla kalmayıp, tersimden kalkmama ve dolayısıyla gördüğüm ilk - “merhaba yeni gün, kuşlar, ağaçlar, böcekler... Hepinize günaydın!” temalı - Pollyanna halet-i ruhiyesine bürünmüş insanı kazığa oturma isteğinin, bünyemde taayyün etmesine de vesile olmuştu. Böylesine bir durumdayken, 2007'nin yaz okulunda geçmekle mükellef olduğum "BA201 Principles of Marketing" dersinin ilk saatine giderken içimde bir sıkıntı, huzursuzluk vardı. Dersin adına mı yoksa koduna mı karşı bilmem ama yoğun, boğucu ve kasvetli bir hava içime dert olmuştu. Öylesine gergindim ki, “Her bir yandan çektiler şu etime saplı kancaları…” sözü, o andaki ahvalimin aynadaki tezahürü gibiydi.

Sınıfa ilk girdiğimde karşımda henüz üniversitedeki alışkanlıklarından feragat etmemiş ve - ilk başlarda - “sizden adam olmaz, ama ben sizi adam etmesini bilirim!” izlenimi uyandıran bakışlarıyla sınıfı süzen genç bir hoca vardı. İlk intibadan sonra klasik tanışma faslı sırasında "bu dersi ikinci kez alan var mı?" diye sorulduğunda, hafif bir çekingenlikle (biraz da utanarak tabi ki) "ben varım" diyebilmiştim. "Hocan kimdi peki?" sorusuna - hiçbir utanma emaresi göstermeden – "adını bilmiyorum, zaten dersine de pek gitmezdim." diye cevap verdiğim anı, öğrencilik hayatımın kara bir lekesi ve ilerde mahdumlarıma ibret olsun diye anlatacağım bir utanç vesilesi olarak görmeyi kadime reva gördüm.

Başladığım ve devam ettirdiğim bu kötü günün hakkını vermeye ve ileriki aşamalarda iyice sıvayıp batırmaya kanaat getirmiştim ki, hiç beklemediğim bir şey oldu. Biraz daha yoğunlaştım ve anlatılanlara kulak verdim. Bu umulmadık temayülüm karşısında ben bile hayrete düşmüştüm. Peşin hükümle idamına karar verdiğim bu derste ilgimi çeken ve ne yazık ki henüz farkına bile varamadığım onca şey olduğunu idrak ettiğimde, aramaya ve araştırmaya olan inancım bir kat daha arttı. Bu, benim açımdan bir derse yapılabilecek en güzel başlangıçtı.

Günler haftaları kovalarken “anı” olarak saklanacak birkaç hadise de cereyan etmiyor değildi. Daha afyonum bile patlamamışken, beni sabah sabah dumura uğratan bir soru gelmişti: “Benim dersim diye yanlışlıkla başka derse giren sen misin?”. Bir taraftan internet ortamında paylaştığım bu trajikomik hadiseyi hocanın nasıl ve nerden öğrendiğini düşünedururken, diğer taraftan hocalar tarafından internet ortamında izlenebilir olmamın şaşkınlığını üzerimden atmaya çalışıyordum. Kafamda cadı kazanı gibi kaynayan onlarca soru işareti bir yana, bu işin peşini bırakmamaya ve işin gizemli kısmını çözmeye ant içmiştim. Bir takım gizli servislerle ortak bir çalışma içinde yürütmüş olduğum araştırmalar neticesinde, beni eşekten düşmüşçesine şaşkınlığa uğratan bilginin kaynağına vakıf olmuştum. Tabi ki bu bilgiyi hiçbir şekilde suiistimal etmedim. Keşfetmiş olduğum bu yeni kaynaktan epeyce istifade etmiş ve etmeye de devam edecek talihli efrattan biri olmanın bahtiyarlığını ziyadesiyle yaşamaktayım.

Önümde geleceğe dair hiçbir plan yokken, içimdeki cevheri ortaya çıkarmamda, ne istediğim konusundaki soru işaretlerini bir ünlem vasıtası ile mütemayiz bir hale getirmemde ve kariyerimi kanalize etmemde farkında olmadan büyük katkıları olan, nev-i şahsına münhasır bu kıymetli insandan daha nice seneler ders almayı dilerdim. Maalesef ve kısmet olursa seneye mezun olacağım. Ve büyük ihtimalle de İzmir’de kalmayacağım. Lakin bir şeyden eminim ki, kendisinden kilometrelerce uzakta olsam bile namını ve saygınlığını duymaya devam edeceğim. Kim bilir belki bir gün, kendisini hayranlıkla televizyondan veya gazeteden takip eden çocuklarıma, gururla takdim ederek; “İşte üniversitedeki hocam” deme şansına nail olurum.

Bizler talebe olarak vazifemizi layıkıyla yapmamış olabiliriz. Ancak geçekten idealist olan bu değerli hocamız, yapılabilecek katkıyı eksiksiz yapmıştır. Bizleri yıllardır içine sıkıştığımız “öğretmek zorunda olan & öğrenmek zorunda kalan ilişkisi” buhranından iki dönemliğine de olsa kurtarması ve bizleri “âlim(ilim sahibi) & talebe(ilmi talep eden) ilişkisi” mertebesine terfi ettirmesi büyük lütuftur. Bir âlimin bilgisinden istifade etmemek, sormamak, araştırmamak sadece “talep etmeyenlerin” ayıbı olabilir. Umarım hiçbirimizin böyle bir kusuru olmamıştır.

Öğrenci milletinin sevgisini ve saygısını kazanmak kolay iş değildir. Bir eğitimcinin, tarafımızdan bu kadar sevgiyle ve saygıyla karşılanması, onun "üniversite hayatı boyunca özlemi duyulan hoca" olmasındandır.

Kazanılması en zor, kaybedilmesi ise en kolay olan şey insandır. Bu sebeple de "bir insanı kurtaran bütün insanlığı kurtarmış gibi olur". Eğitim meşakkatli bir uğraş olduğu gibi meyvesi en tatlı olandır. Üzerimizde hakkınız var hocam, bunun için minnettarız. Elbette ki bir öğrencinin, hocasına en güzel teşekkür etme biçimi; aldığı eğitimin hakkını vermesi, iyi yerlere, mevkilere ve makamlara gelip faydalı işler yapmasıdır. Emin olun ki, üniversite hayatınız boyunca özlemini duyduğunuz bu sınıfın öğrencileri, günü geldiğinde size teşekkürlerin en büyüğünü ithaf edecektir.

Sıkıştırılmış Dünya: T-box

2008-05-27T07:07:00.011+03:00

Sıradan bir ürün nasıl daha cazip bir hale getirilir sorusunun cevabı T-box’ta gizli. 2002 senesinde Boyner Grubu bünyesinde, Murahhas Azası Cem Boyner’in başkanlığında bir ekip tarafından yaratılan T-box, bugün tekstil dışı ürünlerle birlikte 58 çeşidiyle, bir dünya markası olma yolunda hızla ilerliyor. Avrupa Tasarım Yönetimi Ödüllerinden üçüncülükle dönen tek ve en genç marka olma unvanına da sahip olan T-box, yurtçi ve yurtdışı (Kanada, Amerika, El Salvador, Kosta Rika, Porto Riko, Dominik Cumhuriyeti, Coracao, İngiltere, İtalya, İsrail, KKTC, Güney Afrika, Filipinler, Yeni Zelanda ve Avustralya) olmak üzere 4 kıtada 4.050 satış noktasında müşterileriyle buluşuyor.

2003 Mayıs’ta beş ürünle yola çıkan T-box, Zeynep Selgur’un (T-box Proje Koordinatörü) ifadesiyle Boyner’in ‘korsan’ projesidir. Boyner Holding Başkan Yardımcısı Mehmet İnal, Beymen Kreatif Direktörü Murat Türkili, Benetton Penye Üretim Yöneticisi Fazıl Uysal, Çarşı Pazarlamadan Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Aytuğ İğneli gibi isimlerden oluşan hem teknik hem de pazarlama anlamında yaratıcı bir ekiple yola çıkıldı. Burada özellikle bir isme dikkat çekmek gerekir: Fazıl Uysal. Kendisi T-box makinesinin mucidi olarak da bilinir. “Isınan hava genleşir buna mukabil sıkıştırılan tişört T-box'laşır” prensibine dayanan bir teknolojiyle üretilen T-box, basit bir tişörtten hareketle farklı segmentlere hitap eden, her yerde satılabilen ve kolay taşınabilen bir ürün haline gelmiştir. Yani pazarda köklü şirketlerden beklendiği üzere lükste son nokta bir ürüne yeltenmiyor, tam aksine tekstilin olağan döngüsünü kırıp ‘Hızlı Tüketim Malları’ (Fast Moving Consumer Goods) janrına sokuyor. Ürünün pazarlanmasında farklılık yaratan bu unsurları özetlemek gerekirse; geleneksel sistemin dışına çıkılarak sıra dışı(sıkıştırılmış) bir paketleme yapılması ve ürünleri Nişantaşı’ndan Iğdır'daki benzin istasyonuna kadar çok çeşitli yerlerde satarak segment kavramının altüst edilmesidir. Her yerde satılabilen bir ürün olması hasebiyle “perakendede demokratikleşme”nin en güzel örneklerinden birisi olmuştur. T-box ürünleri Akmerkez, Nişantaşı ve Kapalıçarşı'daki T-box Concept Store'ların yanı sıra, birçok seçkin mağazada (Boyner, Benetton, Beymen, Sisley, Network, Fabrika ve Playlife), yaşam alanlarına girerek otellerde, dondurma arabaları ile plajlarda, “T-box on Board” teknelerle denizde ve dutyfree'lerde tüketicilerle buluşuyor. Yani kendi deyimleriyle, “T-box’a havadan, karadan ve denizden ulaşılabilir”. Böylesine çeşitli dağıtım kanalları kullanarak tekstil perakendesine farklı bir yaklaşım getiren T-box, fiyatların küsuratlı olması sebebiyle para üstünü (1 cent) ambalajın içine yerleştirerek, eşi benzeri olmayan bir uygulamaya daha imza atmıştır.

T-Box piyasaya çıktığı 2003 senesinden beri, ürün gamını da hızla geliştirdi. Tişörtün yanı sıra şort, bikini, bluz, şapka, havlu, saat, çakmak, prezervatif, yara bandı ve hatta sineklik gibi çok farklı ürünlere kayıldı. Yeni ürünlerde de farklılıklar yaratıldı. Örneğin, bluzlar dondurma korneti şeklinde ambalajlandı. Atlenta, Retrosie, Bolares, Elbisetek, Havadharma, Plajtolon, Pantolopez, Shıpır Dhama, Shıngır Dhama, Missisipli, SarmaŞık, Fırfırella, Süzen bayan, Leonardo di capri, Donkişort, Elizabeth Taytor, Donatella, Duht Brahma, KaplumBAG, Kepetto, Lollyband, Tiktaktik, Bitikbitak, ZaraSutra, Saçapörfekday, Tutan Come On, Tutmasu yağmurluk, ParaBol, Taşimasu, Şalamanje, Dolai Lama, Bandanakan, gibi cin fikirli, kelime oyunlu ürün isimleriyle, marka kimliğini ve üslubunu yansıtan T-box, reklam anlayışında da buna özen göstermiştir. “Mizahın markalaşmış hali” olarak da tanımlayabileceğimiz T-box, “ekşisözlük” havasında bir dille yazılmış kullanım talimatnameleriyle ve reklam metinleriyle de bambaşka bir hava yakalamıştır. 7’den 70’e herkesin fikirlerine açık olan T-box, markayla bütünleşen, ona karakter kazandıran reklam metinlerinin hazırlanmasında Rafineri Reklam ajansıyla çalıştı. Mahallenin hırçın ve biraz da edepsiz çocuğu hüviyetine bürünen T-box, son dönemlerde, “zamanı gösterip vermeyen saat”, “t-box'tan noel babayı alın”, “altına girmeyen kalmadı” gibi, kimine göre fazlaca erotik, kimine göre ise son derece ‘muzip’ sloganlarıyla çeşitli tepkiler alsa da, tüketicilerin gözünde “malı parayla, kahkahayı bedava veren eğlenceli marka” imajını güçlü bir şekilde oturtmuştur.

T-box, üzerinde önemle durduğu bir diğer husus olan reklam stratejisi hakkındaki düşüncelerini şöyle dile getirmiştir; “T-box reklamın iyisi kötüsü olmaz diyenlere gıcık kapan bir markadır. Bu nedenledir ki, her bir T-box reklamı olgunlaşana kadar dalında bekletilir ve en iyileri arasından özenle seçilir”. Reklamlarında, kendini ‘mahallenin yaramaz veledi’ konumuna indirgeyerek, marka karakterini ve üslubunu ön plana çıkan T-box'ın bazı reklam örnekleri şunlardır;

Çakmak: “sıkıştırılmış ejderha nefesi”

Duth brahma (boxer): “uzun araç!, dikkat şeytan doldurur!, kamp alanı!, yumuşatıcı kullanmayın!, bunu okuyacak kadar yakınsan çok geç!, şşşşt! çocuk uyuyor.”

Prezarvatif: “Babanızı yeni kardeşlerle paylaşmak istemiyorsanız…”

Shıpır dhama (terlik): “Sizin yerinize de şıpırdar!”

Şıpdediks (şemsiye): “Altına giren girene!”

Bitikbitak (saat): “Zamanı gösterip vermeyen saat.”

Leonardo di capri: “ Size caprilerin en yakışıklısı yakışır.”

Tiktaktik (saat): “Zaman altından su yürütün.”

T-box, oldukça cüretkar bir üslupla, yer yer dozajı çoğu kişiye ağır gelebilecek ifadelerle, ama daima mahallenin hırçın ve biraz da edepsiz çocuğu hüviyetinden ödün vermeden yürüttüğü bu reklam kampanyalarıyla başarılı bir grafik yakaladı. Amiyane tabirle “fırlamalık” içeren bu kampanyaların belki de en tuhafı “Eski donunuz bahane, yeni T-box’lar şahane” sloganıyla yola çıkan “Eski donunuzu getirin, yeni T-box'ı götürün (Hem de 1 ytl indirimle)” kampanyasıdır. T-box bir ilke imza atarak, bugüne kadar otomotivden beyaz eşyaya, mobilyadan elektroniğe kadar farklı alanlarda yapılan ‘eskisini getir, yenisi götür’ kampanyasını iç çamaşırına uyarladı. Kampanyanın başladığı ilk gün Akmerkez ve Erenköy mağazalarına 250’nin üzerinde eski ‘don’ bırakıldı. Kampanya süresince 15 bin don toplanması bekleniyor. T-box, bu tür şaka yollu kampanyalarla müşterileriyle olan ilişkilerine samimiyet katma gayesindedir. Zaten bu samimiyet kampanyanın içeriğine de yansımıştır. Şöyle ki; “Biz sizin eski ve püskü donunuza tam tamına 1 YTL ’lik indirimi veriyorsak bu sizi sevdiğimizden mi? Evet o da var ama asıl bir t-box’a gelin istiyoruz, şahane yaz ürünlerimiz görün, onları hissedin, onlarla aşk yaşayın istiyoruz. Çok şey mi istiyoruz?” Reklam alanında yeniden uygulanan gerilla teknikleriyle, (“Satılık” etiketleri, “popolara kaçmayan don” ve “hafta sonları giymeyin” mesajıyla ‘Free Weekend’) marka karakteri hedef kitlesine daha da yakınlaştı. Free Weekend’in çıkış noktası da çok ilginç. İlk başta, haftanın 7 gününe atıfta bulunarak 7’li paketler haline üretilmesi planlanan g-string’ler, bir kutuya sığmayınca 6'lı denenmiş, onun da fiyatı 19.95 YTL’ yi aşınca 5'li kutularda karar kılınmış. Bunun neden 5’li olduğunun anlatımında ise “hafta sonları serbest olsun”, yani ‘Free Weekend’ önerisi benimsenmiş (Fikrin sahibi Cem Boyner'in eşi Ümit Boyner).

Bir dünya markası olmayı arulayan T-box, bu hedefe yönelik ilk atılımlarını 2004’te Rusya pazarına girerek gerçekleştirirken, ihracatlarını Yunan adaları, İspanya, Avustralya, Güney Africa, Fransa, Kanada, Hollanda ve hatta Papua Yeni Gine de içinde olmak üzere genişletti. Dünyada kendi markası dışında hiçbir markayı mağazalarına sokmayan fakat Türkiye'de ilk defa T-box satan Benetton’un, T-box'ın tüm dünyadaki Benetton'larda satılması için görüşmelerde bulunması, elde edilen başarının boyutlarını göstermektedir. Dünyadaki birçok mağaza zincirinde ürünlerini pazarlamayı ve tüm dünyada yeni bir akıma imza atmayı amaçlayan T-box, bu hedeflerini şu şekilde açıklamakta: “Vatan millete hayırlı bir marka olan T-box, tüm cihana yayılma politikasını, bir gün Mars’ta hayat başlayana dek sürdürme arzusunda.” Üretiminin yaklaşık %70’ini ihraç eden T-box’ın en hassas olduğu nokta, 'T-box konsepti'ni tüm pazarlama unsurlarıyla bir bütün olarak başka bir ülkeye taşımak. Yani sadece ürünü değil, felsefeyi de ihraç etmek. Bu sebeple, paketlerin içinde yer alan ve çok tutan kullanım klavuzları, ihraç ülkelerinin diline tercüme edildi, espriler ve kampanyalar o ülkelerin kültürlerine göre düzenlendi.

T-box, iletişim konusunda çok muntazam işler yapmakta olup, teknolojiyi de maksimum düzeyde kullanmaktadır. Bu amaçla, nev-i şahsına münhasır internet sitesi ( http://www.t-box.com.tr/ ) sayesinde sanal alemin bütün nimetlerinden faydalanmaktadır. “Koca giysileri bir kutucuğa sığdıran T-box yine yaptı yapacağını. Koca T-box dünyasını da bir internet sitesine sığdırdı” sloganıyla hizmet veren site, müşterilerine T-box ürünleri hakkında bilgiler vermekle birlikte, ‘online alışveriş’ imkanı da sunmaktadır. Dizaynıyla dikkat çeken site, daha sizi girişte karşılayan, profesyonel ses sanatçılarının seslendirdiği, belgesel tadındaki animasyonlarla çok daha renkli ve eğlenceli bir hal almış. ‘Dr. Hektor Piktor’la, T-box’ın alamet-i farikası olan ‘piktogram’ların doğal ortamlarındaki maceralarına ortak olma şansını veren bu keyifli animasyonların içeriği, yine marka kimliğini ve dilini yansıtmaktadır.

Son olarak bir T-box ürünü olan Egzotiko’nun kullanım talimatnamesi ve test örneğine bakarak, açıklamaya çalıştığım marka karakteri ve üslubunu daha net bir şekilde inceleyelim.

---------------------------------------------------------------------------------

EGZOTİKO

Ünlü düşünür taşınır hatta kaşınır t-box der ki, egzotik olana herkes bakar, bakan bir daha bakar. Mesela ortamda bir Çin işi insan yavrusu mu var. Herkes kendinden geçer. Bir belgeselde yerli varsa insanı hipnotize eder. Egzotik sempatiktir ve hayli erotiktir. İşte, bu gerçeği fark edip titreyerek kendine gelen t-box, yepisyeni Egzotiko ile sizi olduğunuz yerde egzotik yapıyor. Yani artık rumba samba çaça yapmadan, kaşınmadan ve ikide bir ‘aloha’ demeden Karayipler’den yeni düşmüş gibi olabileceksiniz. Yalnız t-box sizi şuurla uyarır. Yerlilerle halay çekilmez, bambunun zeytinyağlısı yenmez, böcekten arkadaş olmaz, her ağacın altında uyunmaz.

Test: (Evet soracağız. Yıllarca içimizde sakladık ama olmuyor, bu soru sorulmadan olmuyor!) Bir ıssız adaya gitseniz yanınıza alacağınız üç şey nedir? (Oh, rahatladık.)

a. Hale, Jale, Lale.

b. Üçlü priz. Lazım oluyor, çarpar falan.

c. Biz, siz, onlar.

d. Üçü bir arada kahve.

e. Ben kendime kelepir ada aldım. Bilmediğim adaya gitmem.

Değerlendirme: Siz en iyisi ilk bulduğumuz plajda güneşlenin. Arada da bir ada çayı için, iyi gelir.

Mehmet Fatih Mercimek

What is T-box?

*Resimleri büyük boyutta görmek için tıklayınız.

NOSTAL'JİLL'

2008-05-27T07:06:00.010+03:00

Biraz nostalji yapalım ve bugünün Türkiye’sini derinden etkileyen olayların yaşandığı 80’lere bir göz atalım. Dönemin siyasal ve toplumsal olayları bir yana, yaşanan köklü değişimlerin ve dünyanın hiçbir zaman eskisi gibi olmayacağını düşündüren gelişmelerin etkisiyle yetişmiş bir nesil, bugünün dünyasında söz sahibi konumda. Söz konusu bu neslin değişmelere verdiği reaksiyonlar, pazarlama açısından çok önemliydi. Gerek dünyada, gerekse Türkiye’de yaşanan yüzlerce travmaya rağmen insanlar, yeniliklere ve değişimlere olan açlıklarını gizleyemiyorlardı. Böyle bir halet-i ruhiyye içindeki bir toplumun merakını ve ilgisini cezbetmek ise işin püf noktasıydı.

Bu durumu göz önünde bulunduran Tekstüre Çorap Sanayi yoğun bir kampanya ile o günün en popüler markasını yarattı. Radyo ve televizyonlar haftalarca "Atın, atın! Jill geliyor!" diye haykırdı. İnsanlar Jill’i çok merak etmişlerdi. Neydi acaba bu Jill? Sabırla devamını beklediler. Bir taraftan bekleyiş içersinde olan bu insanlar, diğer taraftan da bilinçaltlarına işleyen sloganın etkisi altına girmişlerdi. Öncelikle "atma" fikri kafalara iyice yerleşti. Bu fikir, o zamanın şartları için çılgıncaydı. Çünkü devrin "tasarruf devri" olduğu, eskiyen şeylerin hiçbir zaman atılmadığı ve yeniden değerlendirildiği bir zamanda, insanların böylesi savurgan fikirleri düşünmesi amiyane tabirle "hovardalık" sayılırdı. Böylesine bir zamanda, insanların "atma" fikrine sıcak bakmalarını sağlamak bile, pazarlama açısından ne kadar başarılı olunduğunun göstergesidir. İlk basamağı bu şekilde atlayan Jill, muhteşem bir galayla, gizemin yerini şöhrete bırakmıştı.

Cihangir'de iki üç sokağın kapatıldığı, altı kameranın kullanıldığı, karnavalı andıran bir konvoyun oluşturulduğu, iki bin kişinin rol aldığı ve kalabalığın organize edilmesinde Türkiye İşçi Partisi'ne mensup bir kadronun görev aldığı şaşırtıcı bir reklam filmiyle sevenleriyle buluşan Jill(!), rasyonel vaadler içeren sloganıyla da hafızalarda yer edindi. Dönemin en büyük şovmenlerinden Halit Kıvanç’ın "Atın, atın! Eskimiş çoraplarınızı atın! Atamıyorsanız paspas yapın. Türkiye'ye Jill geliyor..." diye seslendiği, bayanların balkonlara ve camlara doluşmuş vaziyette, eski çoraplarını karnaval edasıyla attıkları ve neşeyle birbirlerine baktıkları bir garip reklam filminin tüketici üzerindeki etkisi kısa sürede ortaya çıktı. Aynı zamanda Türkiye'de gösterime giren ilk reklam filmi olma ünvanını da taşıyan bu kampanya neticesinde, her kadın kendine birer Jill aldı.

Buraya kadar her şey sorunsuz görünmektedir. Özellikle pazarlama konusunda, bütün detaylar büyük bir titizlikle incelenmiştir. Firma, marka adı konusunda çok seçici davranmış ve tek kanallı TV dünyasının biricik dizisi "Charlie'nin Melekleri"nde, Farah Fawcett’in canlandırdığı Jill karakteri, kadınlar için yaratılan bu çoraba ismini vermişti. "Atamıyorsanız paspas yapın" şeklinde bir ifadeye de yer verilerek, toplumun hâlihazırda bulunan tasarruf kaygılarına bile atıfta bulunulmuştur. Kusursuz gibi görünen bu kampanya, Türk reklamcılık tarihinin başarılı, ancak ticari açıdan tam bir fiyasko sayılacak bir örneği olacaktı. Müşteriye en ileri teknolojiyle, çok kaliteli hammaddeyle, şimdiye kadar görülmemiş bir kalitede bir çorabın üretileceği belirtiliyordu. Neticede kadınlar gerçekten çoraplarını attılar, kapı önüne paspas yaptılar. İstenilen sonuç elde edilmişti. Bayanlar, yani hedef kitle ürünü satın almıştı. Fakat sadece tek seferlik! Çünkü satın aldıkları Jill o kadar kötü çıktı ki, yeniden eski markalarına döndüler.

Sonunda Jill, kayan bir yıldız gibi ışıltılarla battı. En kısa sürede yok olan marka olarak da bilinen Jill, fiyasko marka örneklerinin de başında gelmektedir. Uygulama açısından başarılı bir kampanya ile tüketiciye sunulan Jill, ürünün kalitesiz ve beklentilerin altında olması sebebiyle çok hızlı bir çöküş yaşamıştır. Pazarlama açısından başarılı bir örnek olmasına rağmen, bu çöküş tek bir sözle açıklanabilir: "İyi reklam, kötü ürünü çabuk batırır".

Mehmet Fatih Mercimek

Ve işte o müthiş reklam filmi! Okan Bayülgen ve Cem Yılmaz'ın müthiş tespit ve yorumları ile...

Fenerium

2008-05-27T07:05:00.005+03:00

2000 senesinde 60 metrekarelik bir dükkan üzerine kurulan, aynı yıl içerisinde 40 bin parça ürün satan ve 255 bin YTL ciro elde eden bir mağaza düşünün. Aradan geçen 8 senenin ardından bu mağazanın, 6000 metrekarelik 56 mağazadan oluşan bir zincir haline geldiğini, senelik ürün satışının 450 bin parçaya çıktığını ve cirosu 45 milyon YTL’lik bir büyüklüğe ulaştığını söylesek, bu başarının adı sizce ne olurdu? Tabi ki Fenerium!

Fenerbahçe’nin lisanslı ürünlerini ürettiren ve satan Fenerium A.Ş., sadece Türkiye’de değil dünya futbolunda da taraftar ürünü pazarlamacılığında en başarılı örnekler arasında gösteriliyor. Fenerium'un bu başarısı global futbol endüstrisinin de gözünden kaçmadı. Öyle ki bu endüstriyel pazarın başında gelen ve dünyanın en zengin futbol kulüplerinden olan İspanyol Real Madrid takımından bir heyet, İstanbul’a gelerek Fenerium mağazalarında incelemelerde bulundu.

Sahip olduğu 56 mağazanın dışında, kendi tabirleriyle, 57. ve 58. mağaza olarak kabul ettikleri http://www.fenerium.com.tr/ ve http://www.fenermarket.com/ adresleri üzerinden de Türkiye ve yurtdışında yaşayan tüm müşterilerine hizmet sunan Fenerium, zengin ve güncel ürün yelpazesiyle satışlarını gün geçtikçe katlamakta. Hizmet konusunda bununla da yetinmeyen Fenerium, gezici TIR'ları sayesinde gerek yurtiçinde, gerekse yurtdışında müşterilerine hizmet sağlamaktadır. Müşterilerinin özel istek ve önerilerine cevap vermesi bakımından da örnek teşkil etmekte olan Fenerium, zaman zaman gündemi yakalayan ürünleriyle de ön plana çıkmaktadır. Özellikle "6 Kasım" içerikli ürünleri, gerek sunumu gerekse zamanlaması açısından örnek bir çalışmadır. Son zamanlarda gündemde hatırı sayılır bir yer işgal eden "Ahmet Çakar'ın bikinisi" de Fenerium tarafından değerlendirilmekte. Öyle ki Fenerium, bikini siparişi vermek isteyen Fenerlilerle dolup taşmakta. Bu ve buna benzer hızlı karar verme ve uygulama mekanizmasının, Fenerium için çok önemli bir husus olduğunun altını çizmek gerekir. Benzer bir durumu örnek verecek olursak, 2000'de UEFA kupasını ve süper kupayı kaldıran Galatasaray, bu başarıları takip eden günlerde ürün satışından bir gelir elde edemedi. Neden peki? Çünkü satabilecekler forma ya da t-shirt üretememişlerdi. Şayet bugün Fenerbahçe Avrupa'da kupa kaldırsa, yarın Fenerium gelebilecek bütün ürün taleplerini karşılayabilecek potansiyele sahip. İşte Fenerium'u örneklerinden ayıran unsur da budur.

Fenerbahçe futbol takımının resmi forma sponsoru olan Adidas firmasının, 2007 senesinde Fenerbahçe futbol takımının çubuklu maç formalarını Brezilya’da bulunan mağazalarında satmaya başlaması bir mihenk taşı olma özelliğindedir. Adidas'ın bu kararında ne kadar haklı olduğu, satış rakamlarıyla ortaya çıktı. Brezilyalılar özellikle Zico ve Roberto Carlos’un isimlerinin yazdığı formalara büyük ilgi gösterdiler. Brezilya’da yakaladıkları yüksek satış performansından ve Fenerbahçe’nin Şampiyonlar Ligi’nde sürdürmekte olduğu başarıya paralel olarak Adidas, Fenerbahçe'nin çubuklu formasını Avrupa'da satma kararı aldı. Bu kararın bir diğer önemli tarafı ise, Adidas'ın Avrupa'daki mağazalarında, ilk defa bulunduğu ülke ve şehrin takımı dışında bir takımın formasını satmaya başlayacak olmasıdır. Buna göre dünyanın en büyük spor malzemesi üreticilerinden Adidas, İspanya, Fransa, İtalya, Almanya ve İngiltere’de bulunan 11 mağazasında (Sevilla, Barcelona, Paris-Rivoli, Paris-Champs Elyees, Roma, Berlin, Frankfurt, Stuttgart, Milano, Manchester ve Londra) Fenerbahçe’nin klasik çubuklu maç formasını satmaya başlayacak.

Bütün bu gelişmeler Fenerbahçe'nin ve Fenerium'un marka değerini artırmaktadır. Sahip olduğu potansiyeli güce çevirme konusunda örnek bir başarıya sahip olan Fenerium, gelecek planlarında mağaza zincirlerini artırmak ve ürün yelpazesini genişletmek gayesi içindedir. İzlenilen bu yol, taraflı tarafsız herkesin takdirini toplamakla birlikte, Fenerium'un gücüne güç katmaktadır.

Mehmet Fatih Mercimek

Doğmadan Müşteri Olmak

2008-05-27T07:03:00.004+03:00

Global pazarın yeni müşterilerine merhaba deyin. Onların henüz bir isimleri, kimlikleri, fotoğrafları ve en önemlisi bu dünyaya dair en ufak bir fikirleri bile yok. Her şeyden bihaber, saf ve temizler. Onlar bütün insanlığın başladığı yerdeler. Onlar anne karnındaki bebekler. Henüz bu dünyada değiller, fakat dünyanın birçok yerinde onlardan “hedef kitle” diye bahsedilmekte. Daha dünyaya gelmeden müşteri sıfatına ulaşan bu yeni jenerasyonun doğduktan sonra nelere maruz kalacakları da ayrı bir muamma.

İnsanoğlu sınırları ne kadar zorlayabileceğini bir kez daha kanıtladı. Anne karnındaki bebekler, pazarlama departmanların yeni hedef kitlesi haline geldi. Doğmuş bebeklere satılan ürünlere aşinayız. Lakin A'dan Z'ye geniş bir ürün yelpazesine sahip bebek ürünleri pazarı kendini de aşarak, anne karnındaki bebekleri hedef alan yeni bir pazar yarattı. Peki bu tablo nasıl oluştu?

60'lı yıllardan itibaren anne karnındaki bebeklere müzik dinletmekle ilgili birçok bilimsel araştırma ve çalışma devam etmekte. Anne karnındaki bebeklere müzik dinletmenin, bebeğin gelişimi açısından faydalarını bir yana koyacak olursak, işin en can alıcı kısmı bunun günümüzde bir sektöre dönüşmüş olmasıdır. Bu sektöre yönelik ürünlerin ar-ge aşaması yakın bir zamanda başlamış olsa da, kısa zamanda meyvelerine verdi. İlk olarak anne karnındaki bebeklerin müzik dinlemesi için özel olarak aranje edilmiş müzik albümleriyle başlayan furya, şimdi de özel tasarlanmış MP3 player ile devam etmekte. Bu yeni ürün, hedef kitlesi bakımından kendi alanında bir ilktir. Çünkü henüz dünyaya gelmemiş, müşteri profili açısından bir kalıba sokulamayacak bir kitlenin ihtiyaçları için(!) üretilmiş bir üründen ve bugüne dek benzeri bulunmayan bir trendin başlangıcından bahsetmekteyiz. Bununla ilgili haberleri ilk izlediğimde "Eh be kardeşim doğmamış bebeğe bile ürün satmaya çalışıyorlar" şeklinde özetlenebilecek bir dışavurumla, bu konudaki düşüncelerim zuhur etmiş bulunmaktadır. İnsanoğlunun bu konudaki hırsı ve açgözlülüğü karşısında hayretler içerisinde kalmamak elde değil. Modern çağın fatihleri yeni kıtaları ya da ülkeleri fethetmek yerine, yeni pazarlarını ve hedef kitlelerini oluşturma ve bunların üzerinden kazanç sağlama gayreti içerisindedir. Bu anlamda pazarlamanın bir sanat mı, yoksa zanaat mı olduğu konusunda ciddi soru işaretleri peyda olmaktadır.

Pazarlama açısından bir yenilik olması münasebetiyle kayda değer bir gelişme olduğunu düşündüğüm bu hususta, çok daha şaşırtıcı durumlarla karşılaşacağımız konusunda beklentilerimin de arttığını belirtmeliyim. Her durumu kendi lehine bir kazanç olarak çevirme konusunda yaratıcılık ve cinlik arasında gidip gelen insan zekâsı, bakalım daha ne yenilikçi gelişmelerle karşımıza çıkacak(!)

Mehmet Fatih Mercimek